Een dag na het aftreden van ex-president Sooronbay Jeenbekov heeft premier Sadyr Japarov officieel het interim-presidentschap van Kirgizië geaccepteerd. Daarnaast stemde het parlement van het Centraal-Aziatische land er vrijdag mee in de noodtoestand in de hoofdstad Bisjkek te beëindigen.

Volgens de Kirgizische grondwet moet de nieuwe president binnen drie maanden nieuwe verkiezingen uitschrijven. Japarov mag daarbij niet opnieuw aan de macht komen, stelt diezelfde grondwet.

De nieuwe Kirgizische president zat zelf recentelijk nog vast voor betrokkenheid bij de gijzeling van een overheidsfunctionaris. Na een volgens Japarov politiek proces werd hij veroordeeld tot een gevangenisstraf van elf jaar. Zijn aanhangers maakten daar een vroegtijdig einde aan door hem tijdens de onlusten te bevrijden uit zijn cel.

Met de benoeming van de nieuwe president en de beëindiging van de noodtoestand hoopt Kirgizië een einde te maken aan de onrust die na de parlementsverkiezingen op 4 oktober ontstond.

Tijdens de verkiezingen haalden slechts vier van de zestien deelnemende partijen de kiesdrempel van 7 procent. Drie van deze partijen hadden nauwe banden met ex-president Jeenbekov - reden voor tegenstanders om de winnaars te beschuldigen van stembusfraude.

Bij de dagenlange protesten raakten zeker 120 mensen gewond en werden regeringsgebouwen, waaronder het parlementsgebouw, bestormd. De Kirgizische kiesraad verklaarde de uitslag van de verkiezingen nietig tijdens de onrust.

Puinhoop in Kirgizisch parlementsgebouw na bestorming
66
Puinhoop in Kirgizisch parlementsgebouw na bestorming

Kirgizië al jaren politiek instabiel

Het 6,5 miljoen inwoners tellende Kirgizië heeft een roerige recente politieke geschiedenis: in de afgelopen vijftien jaar werden twee presidenten afgezet en verdween oud-president Almazbek Atambayev in de cel nadat hij ruzie had gekregen met zijn opvolger.

Atambayev was tijdens de rellen tijdelijk op vrije voeten, doordat demonstranten hem hadden bevrijd. Hij is inmiddels weer opgepakt.

De politieke instabiliteit in het land is een zorg voor Rusland. Het land heeft een luchtmachtbasis in de voormalige Sovjetrepubliek. Moskou heeft momenteel al de handen vol aan het conflict tussen twee andere bondgenoten: Azerbeidzjan en Armenië. Het Kremlin beschreef de situatie in Kirgizië als "een puinhoop en chaos".