In voormalig concentratiekamp Auschwitz-Birkenau is maandag herdacht dat het kamp 75 jaar geleden is bevrijd door het oprukkende Sovjetleger. Tientallen wereldleiders waren bij de plechtigheid aanwezig.

Bij de herdenkingsceremonie in Polen waren verschillende staatshoofden en regeringsleiders aanwezig, onder wie premier Mark Rutte, koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Ook woonden ongeveer tweehonderd overlevenden van de Holocaust en meerdere nabestaanden van slachtoffers de herdenkingsceremonie bij.

Zij stonden stil bij de in totaal zes miljoen Joden, Sinti en Roma die door de nazi's zijn vermoord tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ongeveer 1,1 miljoen mensen zijn omgebracht in Auschwitz.

Voorafgaand aan de herdenkingsdienst legden meerdere aanwezigen een krans bij de dodenmuur in het concentratiekamp.

Onder de gasten bevonden zich verschillende hoogwaardigheidsbekleders, onder wie koning Willem-Alexander en koningin Máxima. (Foto: Reuters)

Holocaustoverlevende: 'Wees niet onverschillig'

De ceremonie, die plaatsvond bij de 'Poort des Doods', de beruchte toegangspoort in Birkenau, werd rond 15.45 uur geopend door de Poolse president Andrzej Duda.

Daarna kregen enkele Holocaustoverlevenden het woord. Zij vertelden onder meer over de verschrikkelijke periode waarin zij in het kamp gevangen zaten, over de dodenmarsen waaraan zij moesten deelnemen en over hun familieleden, die omkwamen in de gaskamers.

De sprekers vertaalden hun verhalen ook naar het heden, door er onder meer op te wijzen hoe antisemitisme, racisme en discriminatie nog steeds wijdverspreid is in huidige samenlevingen. Ook kregen de aanwezigen de boodschap niet onverschillig te zijn. "Anders zal er op een dag een tweede Auschwitz uit de lucht vallen", symboliseerde een van hen.

De 'Poort des Doods' was omhuld met een grote tent tijdens de herdenking. Het oude treinspoor was deels afgedekt met glasplaten. (Foto: Pro Shots)

'Andere landen waren medeverantwoordelijk voor Auschwitz'

Vervolgens was het de beurt aan Ronald Lauder, die zich in zijn toespraak namens de stichting The Pillars of Remembrance rechtstreeks tot de aanwezige wereldleiders richtte. De president van het Joods Wereldcongres confronteerde de regeringsleiders met het feit hoe hun landen tijdens de Tweede Wereldoorlog zwijgzaam toekeken hoe de nazi's Joden uit hun huizen joegen tijdens de Kristallnacht en hielpen bij het op transport zetten van Joden.

Door niet in te grijpen kon Hitler zijn vernietigingskampen bouwen, redeneerde hij. Hierdoor waren andere naties medeverantwoordelijk voor de volkerenmoord volgens Lauder. Zijn woorden werden ontvangen met een staand applaus.

Het slotwoord was aan Piotr Cywiński, directeur van het Auschwitz Memorial. Tijdens de herdenking waren er ook muziekstukken te horen en videobeelden te zien van het kamp.

Voorafgaand aan de herdenkingsdienst legden meerdere aanwezigen een krans bij de dodenmuur in het concentratiekamp. (Foto: Reuters)

102.000 namen voorgelezen in Westerbork

In het kader van de herdenking in Auschwitz zijn in het voormalige Kamp Westerbork in Drenthe van woensdag tot en met maandag de namen voorgelezen van alle 102.000 vanuit Nederland gedeporteerde en vermoorde slachtoffers.

Zondag vond al de Nationale Holocaust Herdenking plaats bij het Spiegelmonument in Amsterdam. Premier Rutte bood daar in een toespraak excuses aan voor de houding van de toenmalige Nederlandse regering ten aanzien van de Jodenvervolging.

Auschwitz 75 jaar bevrijd: Wie waren de kampbeulen?
162
Video
Auschwitz 75 jaar bevrijd: Wie waren de kampbeulen?