In oktober van afgelopen jaar viel Turkije het grensgebied met Syrië binnen. In dit geweld kwamen zo'n vijfhonderd mensen om het leven. De gewelddadigheden hebben ook gezorgd voor een flinke toename van Syrische vluchtelingen in Iraakse kampen. Annemieke Ruggenberg van Save the Children bezocht een van deze locaties. "De mensen wonen in het kamp en hebben eigenlijk geen uitzicht op een betere toekomst."

Het Turkse leger viel het noordoosten van Syrië binnen om strijd te leveren tegen de Koerdische milities die dat grensgebied controleerden. Turkije ziet deze Syrisch-Koerdische milities als terroristen en verlengde van de Koerdische PKK. Turkije en de PKK zijn al drie decennia met elkaar in conflict.

Daarnaast wilde de Turkse regering de naar schatting 3,2 miljoen Syrische vluchtelingen in Turkije repatriëren naar Syrisch grondgebied. Bij het geweld dat uiteindelijk volgde zijn zo'n vijfhonderd doden gevallen. Het ging hier voornamelijk om dodelijke slachtoffers van de Syrian Democratic Forces (SDF), een door de Koerdische YPG militie geleide coalitie.

Turkije bestookt Koerdische militie met luchtaanvallen en artillerie
47
Video
Turkije bestookt Koerdische militie met luchtaanvallen en artillerie

Meer dan 19.000 mensen vluchtten van Syrië naar Irak sinds oktober

Het geweld in Noordoost-Syrië zorgt nog steeds voor een toename van Syrische vluchtelingen in Noord-Irak. Volgens recente cijfers van UNHCR, zijn er sinds 14 oktober 2019 meer dan 19.000 vluchtelingen de Iraaks-Syrische grens overgestoken. Per week komen daar nog ongeveer driehonderd mensen bij.

Ruggenberg, die voor mensenrechtenorganisatie Save The Children onder andere actief is in Irak, vertelt dat er twee vluchtelingenkampen zijn: Bardarasch en Gawilan. Bardarasch is het grootste kamp en huisvest meer dan 17.000 mensen. Beiden kampen zitten volgens Ruggenberg momenteel al vol.

"Gebrek aan toekomstperspectief is grootste zorg van ouders"

Ondanks dat de gevluchte mensen het leven in de kampen zo goed en kwaad als het gaat weer proberen op te pakken, heeft Ruggenberg met eigen ogen gezien hoe nijpend de situatie is. "Vooral het gebrek aan toekomstperspectief is erg schrijnend. De mensen wonen in het kamp en hebben eigenlijk geen uitzicht op een betere toekomst. Het is niet duidelijk waar alle mensen uit de kampen uiteindelijk heen moeten."

Volgens Ruggenberg is het gebrek aan perspectief ook waar ouders zich het meeste zorgen om maken als het over hun kinderen gaat. "De meeste ouders die in de kampen aankwamen, begonnen direct over de school van hun kinderen. Ze willen niets liever dan dat hun kinderen onderwijs krijgen, net als thuis."

Ook is een groot probleem in het Midden-Oosten volgens Ruggenberg het gebrek aan gespecialiseerde kinderpsychologen. "Kinderen hebben vaak te kampen met trauma's van hun vlucht. En doordat er bijvoorbeeld in Irak maar weinig gespecialiseerde kinderpsychologen zijn die ook de culturele context kennen, kunnen zij hun trauma's moeilijker verwerken."

Ondanks dat de veiligheidssituatie in Syrië allerminst goed is, valt het Ruggenberg toch op dat Syrische vluchtelingen tegenwoordig ook vaker weer terugkeren naar huis. "Als sommige mensen het gevoel hebben dat het ook maar enigszins veilig is, keren ze terug. Ze verkiezen een onveilige situatie in Syrië boven een leven in het vluchtelingenkamp zonder toekomstperspectief."