De Oekraïense president Volodymyr Zelensky heeft woensdagavond tijdens een gezamenlijk vragenuurtje met Donald Trump in New York gezegd dat hij "nooit onder druk is gezet" in het omstreden telefoongesprek met de Amerikaanse president.

Het telefoongesprek tussen Trump en Zelensky stond centraal bij het vragenuur dat tijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties werd gehouden. De Oekraïense president zegt dat hij "niets met de zaak te maken wil hebben", omdat hij niet betrokken wil worden bij de Democratische voorverkiezingen.

Klokkenluiderskwestie in VS

  • Trump zou Zelensky onder druk hebben gezet in telefoongesprek, onthulde een klokkenluider
  • Oekraïense president "moest" onderzoek doen van Trump naar politieke rivaal Joe Biden
  • Trump beweert dat Biden in zijn tijd als vicepresident een Oekraïens corruptieonderzoek naar het bedrijf waar Bidens zoon werkte, stilzette
  • Week voor gesprek schortte Trump financiële steun voor Oekraïne op
  • Democraten hebben vooronderzoek afzettingsprocedure geopend tegen Trump om machtsmisbruik
  • Congresleden hebben de klokkenluidersaanklacht inmiddels ingezien en noemen het document "uitermate schokkend" en "zeer geloofwaardig"
  • Mogelijk wordt de aanklacht donderdag (lokale tijd) openbaar gemaakt, melden bronnen aan CNN

Volgens Trump spraken de twee elkaar over de telefoon over de corruptie in het Oost-Europese land. Hij ziet graag dat Zelensky daar strenger tegen gaat optreden.

De Amerikaanse president haalde woensdag meerdere malen uit naar de Democratische voorzitter van het Huis van Afgevaardigden Nancy Pelosi. Zij kondigde dinsdag aan dat een vooronderzoek in te stellen naar een mogelijke afzettingsprocedure tegen Trump. Trump antwoordde daarop door te zeggen dat hij liever ziet dat Pelosi zo snel mogelijk uit haar functie ontheven wordt.

In de nacht van woensdag op donderdag bleek dat vrijwel het gehele Huis wil dat de aanklacht van de klokkenluider openbaar gemaakt wordt. Ingewijden binnen het Congres hebben de documenten al op beveiligde locaties kunnen inzien, maar de details zijn nog steeds geheim. Volgens wetgevers die de aanklacht hebben gelezen, is het document "uitermate schokkend" en "zeer geloofwaardig". Het Witte Huis heeft de papieren nog niet vrijgegeven, maar CNN schrijft dat daar donderdagochtend (lokale tijd) verandering in komt.

Waarom zette Trump Oekraïne onder druk?

Trump zou Zelensky gevraagd hebben om onderzoek te doen naar vermeende corruptie van de voormalig vicepresident Joe Biden. Die had als vicepresident onder Barack Obama een belangrijke rol in de relaties tussen de VS en Oekraïne. Biden zou een Oekraïense openbaar aanklager de deur uitgewerkt hebben, die onderzoek deed naar een gasbedrijf waar zijn zoon Hunter destijds werkte en waar hij naar verluidt 45.000 euro per maand verdiende. Trumps bewering is nooit bewezen, maar zijn advocaat Rudy Giuliani doet al maanden onderzoek naar de kwestie. Critici stellen dat Trump de zaak aangrijpt om Biden in een kwaad daglicht te stellen.

Uit de woensdag gepubliceerde notulen van het telefoongesprek blijkt dat Trump Zelensky inderdaad heeft gevraagd om onderzoek te doen naar zijn politieke rivaal Joe Biden en zijn zoon. Dat document is samengesteld op basis van notities en herinneringen van Trumps medewerkers die aanwezig waren bij het telefonische gesprek op 25 juli.

In het gesprek werd de opgeschorte financiële steun aan Oekraïne niet genoemd, maar het telefoongesprek bleek voor de Democraten alsnog voldoende om een formeel vooronderzoek te starten naar de procedure om Trump af te zetten.

Warren passeert Biden in peilingen

Inmiddels lijkt de klokkenluiderskwestie ook de verkiezingscampagne van Biden tegen te werken. Persbureau AFP schrijft donderdag op basis van een nationaal gehouden peiling dat Elizabeth Warren de gedoodverfde favoriet voor de Democratische presidentskandidaat voorbij is.

Biden zou nog een kwart van de kiezers achter zich hebben staan, Warren's achterban is twee procentpunten groter. In augustus had Biden nog 32 procent van de kiezers achter zich staan, tegenover de 19 procent van Warren en 15 procent van outsider Bernie Sanders.

Het is de eerste keer zijn sinds maart dat Biden niet bovenaan een peiling staat. Warren is bezig aan een aantal sterke weken en maakte indruk tijdens recente debatten. Haar verkiezingsbijeenkomsten worden steevast bezocht door enorme massa's mensen die haar luid toejuichen.

In Californië, een van de meest belangrijke Democratische staten, leidt Warren ook de groep Democratische presidentskandidaten. Inmiddels heeft de senator bijna dertig procent van alle Democratische kiezers achter zich staan, terwijl Biden en Sanders ieder tien procentpunten minder hebben.

Elizabeth Warren (Foto: Reuters).