De stembussen voor de historische presidentsverkiezingen in de Democratische Republiek Congo zijn zondagochtend geopend. Het moet de eerste keer worden dat de macht in het land op een relatief vreedzame manier wordt overgedragen.

Meer dan 46 miljoen Congolese kiezers hebben zich geregistreerd voor de verkiezingen. Er kan tot 17.00 uur worden gestemd.

De eerste uren van de stembusgang zijn chaotisch verlopen, mede door een storm in hoofdstad Kinshasa die de gang naar de kieslokalen bemoeilijkt en op verschillende plekken zorgt voor stroomstoringen. In het oosten van het land worden veel vertraagde openingen van stemlocaties en lange wachtrijen gemeld.

In grote delen van het Afrikaanse land kunnen mensen zondag stemmen. In drie districten in de oostelijke provincies mogen de mensen niet stemmen, volgens de regering is dat om de verspreiding van de ebola-uitbraak in het land te voorkomen en vanwege de risico's op geweld door gewapende groepen.

Deze mensen mogen in maart naar de stembus, maar dan is de nieuwe president al gekozen. Dat gebeurt namelijk in januari. In de uitgesloten regio's wonen veel aanhangers van oppositiekandidaten.

Verkiezingen sinds 2016 meermaals uitgesteld

De verkiezingen zijn sinds november 2016 meerdere malen uitgesteld. De zittende president Joseph Kabila nam die beslissingen uit angst voor ongeregeldheden. Uiteindelijk zouden de Congolezen vorige week naar de stembus, maar dat werd een week later, zodat alle apparatuur op de juiste plek was.

In aanloop naar de verkiezingen zijn meerdere doden en gewonden gevallen door geweld tussen aanhangers van verschillende presidentskandidaten.

De oppositie zegt dat Kabila de verkiezingen al twee jaar uitstelt om langer aan de macht te blijven. Hij mag na twee termijnen als president niet meer meedoen.

Drie grote kanshebbers

Er doen 21 presidentskandidaten mee aan de verkiezingen, maar drie van hen hebben volgens kenners de beste papieren. Emmanuel Ramazani Shadary is de kandidaat van de partij van de scheidende president Kabila. Zijn belangrijkste tegenstanders zijn zakenman Martin Fayulu en Felix Tshisekedi, de zoon van oud-oppositieleider Etienne Tshisekedi. 

Veel Congolezen hopen op vernieuwing in het land. Ze zijn de corruptie in de regering zat en willen dat er iets wordt gedaan aan de armoede.

Voor Kabila heeft het onafhankelijke Congo maar twee andere leiders gehad. De vader van de president, Laurent-Desiré Kabila, werd in 1997 president. In 2001 werd hij vermoord door zijn favoriete kindsoldaat en opgevolgd door zijn zoon. 

Vier miljoen doden in Tweede Congolese Burgeroorlog

Onder Kabila senior werd het land verscheurd door de Tweede Congolese Burgeroorlog (1994-2003). Die wordt ook wel de Afrikaanse Wereldoorlog genoemd, omdat negen Afrikaanse staten betrokken waren. Zo'n vier miljoen mensen verloren het leven tijdens het conflict.

In grote delen van het onherbergzame Congo wordt nog regelmatig fel gevochten door verschillende milities, regeringstroepen en strijdkrachten uit buurlanden.

Daarvoor was Joseph-Désiré Mobutu (die zich liet omdopen naar Mobutu Sese Seko Nkuku Ngbendu Wa Za Banga, 'de almachtige krijger die, door zijn uithoudingsvermogen en onbuigbare wil om te winnen, van overwinning naar overwinning gaat en vuur in zijn wake achterlaat', red.) de leider van Congo.

Hij werd in 1965 de leider van het land en bleef dat tot zijn overlijden in 1997. Onder zijn leiding ontstond een kleptocratisch bewind dat de Congolese schatkist vrijelijk plunderde. 

Wil jij elke ochtend direct weten wat je 's nachts gemist hebt en wat er die dag gaat gebeuren? Abonneer je dan nu op onze Dit wordt het nieuws-nieuwsbrief!