Mike Pompeo, de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, heeft woensdag gezegd dat er geen direct bewijs is dat erop wijst dat de Saoedische kroonprins Mohammed Bin Salman opdracht heeft gegeven voor de moord op de Saoedische journalist Jamal Khashoggi.

Daarnaast waarschuwde Pompeo ook dat het laten vieren van de banden met Saoedi-Arabië een slechte zaak is voor de nationale veiligheid van de Verenigde Staten. Bovendien zou zo'n maatregel de Saoedi's in eigen land niet in een wenselijkere richting sturen.

"De moord op de Saoedische staatsburger Jamal Khashoggi in Turkije heeft het bekvechten aangewakkerd op Capitol Hill en gezorgd voor een mediahype. Maar het degraderen van de relatie met Riyad zou voor de veiligheid van de VS en hun bondgenoten een ernstige fout zijn", aldus Pompeo, voordat hij een verklaring zou afleggen voor een senaatscommissie.

Hij verwees onder meer naar de strijd tegen IS en het tegenwicht dat de Saoedi's Iran bieden.

'We hebben maar zelden partners die niets te verwijten valt'

Defensiecollega James Mattis viel Pompeo bij door te stellen dat Saoedi-Arabië een essentiële rol speelt bij de handhaving van de stabiliteit in het Midden-Oosten. Dat mag volgens hem zeker niet uit het oog worden verloren als Washington wil weten wie verantwoordelijk is voor de dood van Khashoggi in Istanboel.

"Het moet mij van het hart dat we maar zelden onbekommerd kunnen werken met partners die echt niets te verwijten valt", zei Mattis. "De zorg voor onze veiligheid kunnen we niet opzijzetten, ook niet als we opheldering eisen voor een onacceptabele en verschrikkelijke misdaad, zoals president Trump (Donald Trump, red.) de moord op Khashoggi heeft omschreven."

Veel senatoren waren boos dat CIA-baas geen uitleg gaf

Volgens Amerikaanse media vonden veel senatoren het vreemd dat Pompeo een toelichting kwam geven in plaats van CIA-baas Gina Haspel. Pompeo stelde dat dit een besluit van het Witte Huis was, hoewel een woordvoerder van het Witte Huis deze verklaring dinsdag tegensprak.

Uit eerdere gelekte documenten zou blijken dat de CIA bewijs in handen zou hebben waaruit indirect wel zou blijken dat de Saoedische kroonprins de directe opdrachtgever zou zijn geweest van de moord op Khashoggi.

Zo zou Haspel als een van de weinige Amerikanen de geluidsopname hebben gehoord die de Turkse president Recep Tayyip Erdogan heeft afgestaan aan de CIA.

Trump wil wapenhandel met Saoedi's veiligstellen

Veel senatoren waren volgens Amerikaanse media merkbaar gefrustreerd over de afwezigheid van Haspel. Volgens Democratische senatoren weigerde Pompeo tijdens het overleg te ontkennen dat de Saoedische kroonprins iets met de moord te maken heeft. De Republikeinse senator Lindsay Graham dreigde geen enkele wet meer aan te nemen totdat de CIA-baas de Senaat komt bijpraten over de zaak-Khashoggi.

De Amerikaanse president Donald Trump liet eerder al weten Saoedi-Arabië geen straffen op te leggen, omdat er geen direct bewijs voor betrokkenheid van het Saoedische koningshuis zou zijn. De verklaring van Trump, die volgens critici vol tegenstrijdigheden en aantoonbare leugens zat, werd door veel mensen met scepsis en woede ontvangen.

De president stelde onder meer bang te zijn dat de wapendeals die de VS met Saoedi-Arabië heeft gesloten in geval van een boycot naar Rusland en China zouden gaan. Volgens experts zouden deze landen, zelfs als die het zouden willen, de omvangrijke wapenhandel tussen de VS en Saoedi-Arabië niet kunnen overnemen.