Turkije wil op korte termijn lidmaatschap Europese Unie

Turkije wil graag op korte termijn lid worden van de Europese Unie. Dat heeft de minister van Buitenlandse Zaken Mevlut Cavusoglu dinsdag laten weten, een dag nadat Erdogan opnieuw als president werd ingezworen.

De uitspraak van Cavusoglu, die ook tijdens de vorige regeringsperiode van Erdogan deze functie bekleedde, is opmerkelijk. Turkije zit al jaren in de 'wachtkamer' voor het lidmaatschap van de EU.

Maar de EU heeft de afgelopen jaren nadrukkelijk duidelijk gemaakt dat de manier waarop Erdogan minderheden en politieke tegenstanders behandelt, een flink struikelblok is voor toetreding tot de unie. De president heeft in de afgelopen jaren, sinds de mislukte coup in juli 2016, honderdduizenden tegenstanders en critici laten opsluiten of uit hun ambt laten zetten. Het gaat om onder anderen rechters, professoren, politici en journalisten.

Ook maakt de EU zich nadrukkelijk zorgen over de behandeling van de Turkse Koerden en de inval van Turkije in de Syrische regio Afrin. De officiële gesprekken over toetreding van het land tot de unie zijn medio 2017 stopgezet. Volgens Turkije was dit besluit van de EU een "aanval op alle Europese basisprincipes".

Basisvrijheden

De gesprekken over een eventuele toetreding van Turkije tot het Europese statenverbond zijn al in 2005 gestart. De gesprekken zijn gestrand door de achteruitgang van basisvrijheden na de coup in 2016. Maar Europa heeft nooit helemaal de stekker uit het plan tot toetreding willen trekken. Turkije heeft een sleutelrol als het gaat om de aanpak van de toestroom van migranten en de aanpak van terrorisme.

Het Europees Parlement liet echter begin 2018 weten dat de gesprekken wel zouden moeten worden stopgezet als Erdogan zijn plan zou verwezenlijken om zichzelf meer macht toe te eigenen. Dit plan is maandag in werking getreden, toen Erdogan werd ingezworen voor zijn volgende termijn.

Parlement buitenspel

De leider tekende vorige week een decreet dat hem meer macht geeft. Het ambt van premier verdwijnt en het parlement wordt deels buitenspel gezet. Erdogan kan voortaan zonder enige inspraak van het parlement ministers aanstellen of naar huis sturen.

De veranderingen komen niet als verrassing. Erdogan had vorig jaar al een referendum over zijn plannen georganiseerd. Dat won hij met een nipte meerderheid. Vooral in de grote steden stemde een grote meerderheid van de Turken tegen de plannen. De meeste ja-stemmers kwamen uit de regio Centraal-Anatolië of wonen in het buitenland.

Het referendum en de uitslag werden fel bekritiseerd door waarnemers van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa. Volgens de Europese waakhond is het referendum niet eerlijk verlopen en zijn er veelvuldig ongestempelde biljetten gebruikt.

Dinsdag werd bekend dat Erdogan zijn bevoegdheden in het nieuwe presidentiële systeem heeft gebruikt voor het benoemen van zijn schoonzoon Berat Albayrak tot minister van Financiën. Albayrak was daarvoor minister van Energie.

"Dat Albayrak minister van Financiën wordt, is geen goed teken, vooral vanwege zijn nauwe relatie met president Erdogan", zei Guillaume Tresca, ontwikkelingsstrateeg bij de bank Crédit Agricole. "Het is een teken dat Erdogan het economische beleid nog meer zal beheersen."

Wil jij elke ochtend direct weten wat je 's nachts gemist hebt en wat er die dag gaat gebeuren? Abonneer je dan nu op onze Dit wordt het nieuws-nieuwsbrief!

Lees meer over:
Tip de redactie