In totaal zijn er sinds donderdag zeker vijftien doden gevallen bij protesten tegen het regime in Iran. Ook zijn er vierhonderd arrestaties verricht. De demonstranten hebben overheidsgebouwen bestormd en beschadigd. 

De omvang van de onvrede en snelheid waarmee die zich over land verspreidde, heeft vriend en vijand van de sjiitische leiders verbaasd.

De dood van tien van de demonstranten werd maandag gemeld door Iraanse staatsmedia, al is onduidelijk hoe zij om het leven zijn gekomen. De doden vielen in verschillende steden waar werd gedemonstreerd. De demonstranten zouden gewapend politiebureaus en militaire bases hebben belaagd.

Volgens de Iraanse autoriteiten is er maandag ook een politieagent neergeschoten door een demonstrant. Daarna opende de politie in een voorstad van Isfahan het vuur op de mensen, waarbij zeker vijf doden zijn gevallen. 

Lokale media melden dat de Iraanse Revolutionaire Garde de zorg voor de veiligheid van Teheran overneemt van de politie.

In de nacht van zaterdag op zondag kwamen de eerste twee demonstranten om het leven. Dit gebeurde in de plaats Dorud. Een regeringsbron ontkende toen de betrokkenheid van de autoriteiten bij de dood van het tweetal. Hij claimde dat buitenlandse agenten verantwoordelijk zouden zijn.

Prijsstijgingen

Tienduizenden Iraniërs protesteren sinds donderdag tegen de regering en de geestelijk leider, ayatollah Ali Khamenei. Aanleiding voor de protesten vormen prijsstijgingen, corruptieverdenkingen en het uitblijven van economische vooruitgang die de huidige president Hassan Rohani in het vooruitzicht heeft gesteld.

Op sociale media worden mensen opnieuw opgeroepen om te protesteren in de hoofdstad Teheran en in vijftig andere stedelijke gebieden. De regering zei eerder de toegang tot Telegram en Instagram tijdelijk te willen blokkeren. Volgens diverse media is mobiel internet in diverse gebieden geblokkeerd.

Openbare orde

Rohani zei eerder in een verklaring dat Iraniërs het recht hebben om te betogen, maar benadrukte dat protesten wel vreedzaam moeten verlopen. "Er is een verschil tussen kritiek uiten, het plegen van geweld en het beschadigen van openbare eigendommen.''

De betogers werden gewaarschuwd door de president. "De overheid tolereert het niet als er dingen worden vernield, de openbare orde wordt verstoord of als er onrust in de samenleving wordt gecreëerd."

Verrast

De regering lijkt verrast door de omvang van de plotselinge protesten en wil niet dat het volkomen uit de hand loopt zoals in 2009. De protesten hebben zich over het hele land verspreid en richten zich steeds feller tegen de macht van de behoudende sjiitische geestelijkheid.

Rohani heeft in 2015 economische verbeteringen in het vooruitzicht gesteld, maar die hebben zich nog niet aangediend. Hij heeft de radicale lijn van Iran gestopt en heeft een internationaal akkoord gesloten over het Iraanse nucleaire programma. Dat moet op den duur de volkomen vastgelopen economie weer op de rails zetten.