De ontslagen Catalaanse president Carles Puigdemont heeft dinsdag tijdens een toespraak in Brussel aangekondigd de door de Spaanse regering afgekondigde verkiezingen op 21 december te zullen respecteren.

Vooraf werd gespeculeerd dat Puigdemont een regering in ballingschap zou willen uitroepen, of politiek asiel in België zou willen aanvragen. Van beiden is geen sprake. Wel zei Puigdemont dat een deel van zijn regering komende periode politiek actief blijft in Catalonië.

Eerder nodigde de Spaanse regering de ontslagen Catalaanse president al uit om mee te doen aan de uitgeschreven verkiezingen op 21 december. "Ik denk dat hij zich moet klaarmaken voor de aanstaande verkiezingen. Dan kan hij daarna zijn democratische oppositie beginnen", aldus een woordvoerder.

De Spaanse premier Mariano Rajoy kondigde vrijdag voor Catalonië verkiezingen aan. Op 5 december mogen de politieke partijen hun verkiezingscampagne beginnen.

Verblijf

Puigdemont zei naar Brussel te zijn gekomen omdat hij op dit moment niet de garanties heeft om zijn werk vanuit Barcelona te kunnen uitvoeren. Hij riep opnieuw op tot dialoog met Madrid en noemde de houding van de Spaanse regering "oorlogszuchtig." De Europese Unie moet volgens de ontslagen leider stelling nemen tegen het "Spaanse geweld."

Opruiing

Puigdemont liet niet weten hoe lang hij in België blijft. Wel gaf hij aan naar Spanje terug te zullen keren als hij "voldoende garanties" van de regering in Madrid krijgt. 

De Spaanse aanklager verklaarde maandag de Catalaanse politici die achter het referendum zaten te willen vervolgen voor onder meer rebellie en opruiing tegen Spanje. Dinsdag maakte het hooggerechtshof bekend om dezelfde reden ook een zaak te hebben geopend tegen Carme Forcadell, de voorzitter van het Catalaanse parlement, en andere belangrijke parlementariërs in de regio.

Forcadell en vijf anderen moeten donderdag en vrijdag getuigen voor het hooggerechtshof, zei een woordvoerster. De procureur-generaal Jose Manuel Maza liet weten dat het Catalaanse parlement ook vervolgd moet worden voor het misbruiken van belastinggeld.

Madrid

Het Spaanse constitutionele hof liet vlak voor de toespraak van Puigdemont in Brussel weten de onafhankelijkheidsverklaring van het parlement van Catalonië te hebben geschrapt. Het regioparlement riep vrijdag de onafhankelijkheid uit, nadat negentig procent van de Catalaanse stemmers in het referendum 'ja' had gezegd tegen afscheiding van Spanje.

Madrid heeft steeds gezegd dat zowel het referendum als de verklaring ongrondwettig is. Het hof onderstreept dat nu.

België

Voorafgaand aan de persconferentie bracht Puigdemont een bezoek aan het kantoor van de Europese Vrije Alliantie. Hierin zijn zo'n veertig partijen verenigd die uit zijn op meer zelfbeschikking, waaronder de Nieuw-Vlaamse Alliantie (N-VA). Puigdemont zegt geen contact te hebben gehad met Belgische politici. 

De Belgische premier Charles Michel heeft in een reactie op de aankondiging van Puigdemont laten weten dat de afgezette leider "dezelfde rechten en plichten als iedere Europese burger heeft. Niet meer en niet minder." Michel benadrukt dat de regering geen enkele stap heeft ondernomen om Puigdemont aan te moedigen om naar België te komen. "Het vrije verkeer binnen de Schengenruimte biedt hem de mogelijkheid."