De EU-landen verwelkomen het voorlopige plan om samen met Turkije de vluchtelingencrisis aan te pakken.

De regeringsleiders en staatshoofden van de Europese Unie bogen zich donderdag tijdens een top over een concepttekst waar de Europese Commissie tot op het hoogste niveau in Ankara over had overlegd.

Hoewel er nog geen definitief akkoord is, noemde EU-president Donald Tusk het "een zeer grote stap" in het vinden van een oplossing.

Turkije zucht onder grote aantallen vluchtelingen, met name uit Syrië. Het land ligt echter ook op de route voor asielzoekers naar Europa. Om de vluchtelingencrisis aan te kunnen pakken speelt Turkije dan ook een sleutelrol, menen veel EU-leiders.

Registratie

Turkije zal onder meer de grenzen veel beter moeten bewaken en vluchtelingen goed moeten registreren. Ook zal het land meegereisde Turken en andere vluchtelingen die geen recht op asiel hebben in Europa weer moeten opnemen.

In ruil daarvoor is Europa bereid visumvrij reizen voor de Turken te versnellen "zonder van onze criteria af te stappen", zei de voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude Juncker. Turkije krijgt geld, maar er moeten nog afspraken worden gemaakt over hoeveel. Turkije heeft om 3 miljard euro gevraagd.

Merkel

De Duitse bondskanselier Angela Merkel en premier Mark Rutte gaven aan dat ook de onderhandelingsgesprekken met Turkije over lidmaatschap van de EU weer worden opgepakt. Als Turkije het actieplan voortvarend oppakt, voegde Rutte toe. De gesprekken stonden een tijd in de ijskast onder meer om de mensenrechtensituatie in het land. "Zonder Turkije vinden we geen oplossing", zei Merkel.

Rutte vindt het logisch dat Turkije wordt geholpen als het land maatregelen neemt om de vluchtelingenstroom naar Europa in te dammen. "Investeren in Turkije is ook in ons eigen belang", aldus de premier.

Voorafgaand aan de top was er veel kritiek op de EU-lidstaten die ondanks beloftes van geld en steun voor onder meer voedselprogramma's nog niet of nauwelijks over de brug zijn gekomen. De landen gaven tijdens de top aan hun beloftes na te komen, zei Juncker.