President Giorgio Napolitano (89) van Italië stapt binnenkort op.

Dat heeft het staatshoofd woensdagavond bevestigd in zijn nieuwjaarstoespraak, zo meldt persbureau ANSA.

In de Italiaanse pers was al enkele weken geleden gemeld dat Napolitano gauw zijn functie zou neerleggen wegens zijn hoge leeftijd.

''Tegen hen die hopen dat ik doorga in mijn ambt, zeg ik simpelweg dat het mijn plicht is de tekenen van moeheid niet te onderschatten'', aldus Napolitano, die in juni negentig hoopt te worden.

Twitter

Veel Italianen danken Napolitano op Twitter voor zijn lange staat van dienst aan het vaderland, met de hashtag #graziegiorgio (bedankt, Giorgio). Premier Matteo Renzi komt nu de moeilijke taak toe de verkiezing van een opvolger in goede banen te leiden. In 2013 werden de politici het niet eens over een opvolger, waarop Napolitano werd gevraagd voor een tweede ambtstermijn.

De presidenten van Italië worden gekozen door een verenigde vergadering van Kamer van Afgevaardigden, Senaat en regiovertegenwoordigers. In de Italiaanse pers wordt onder anderen oud-premier Romano Prodi getipt als opvolger.

Oud-communist

Niemand is zo lang president van Italië geweest als de 89-jarige Giorgio Napolitano: meer dan 8,5 jaar. Napolitano werd in 2006 als eerste oud-communist staatshoofd van het Zuid-Europese land.

Hij is een van de populairste staatshoofden die Italië heeft gehad. In opiniepeilingen bereikte hij populariteitsscores tot 90 procent. In 2013 werd hij als eerste en enige Italiaanse president tot nu toe gevraagd zich beschikbaar te stellen voor een tweede ambtstermijn, ook al begon hij ''de last van de jaren te voelen''.

Razend populair

Ook bij de jeugd is Napolitano razend populair. ''Hij is toch Brad Pitt niet!'', zei zijn vrouw Clio ooit, toen een groep tienermeisjes zich als groupies gedroeg bij de aankomst van de president. Napolitano gaat steeds graag in discussie met de schooljeugd, met als favoriete onderwerpen de grondwet, cultuur en de Italiaanse geschiedenis.

De uit Napels afkomstige Napolitano is niet alleen handig in de omgang met het volk, maar ook met collega-politici. Hij werd in 1945 lid van de Italiaanse Communistische Partij (PCI). Die was tijdens de Koude Oorlog jarenlang de grootste communistische partij van West-Europa. Ook had de PCI een voortrekkersrol in de beweging van het eurocommunisme, dat zich afzette tegen de schendingen van de mensenrechten en het gebrek aan democratie in de Sovjet-Unie, die toen een leiderschapsrol in de communistische wereldbeweging opeiste.

Verbeteraar

Napolitano had decennialang een toonaangevende rol in de PCI en was een van de leiders van de ''miglioristi'' (verbeteraars). Die stroming binnen de PCI vond een communistische revolutie, zoals Marx en Lenin hadden geleerd, niet nodig en dacht dat het kapitalisme van binnenuit ''verbeterd'' kon worden, zonder revolutie.

De PCI had een traditie om haar kaders uitstekend te scholen in politieke strategie en tactiek. Dat kwam Napolitano als president goed van pas. Ook al is zijn rol voornamelijk ceremonieel, hij wist Silvio Berlusconi in november 2011 van het pluche te verdrijven, terwijl het parlement het vertrouwen in de premier nog niet had opgezegd.

Mario Monti volgde de in seks- en fraudeschandalen verstrikte Berlusconi op. Het zakenkabinet-Monti moest van Napolitano de internationale reputatie van Italië herstellen. Napolitano geldt voor veel Italianen als verdediger van de grondwet, de grondbeginselen van de democratie en het fatsoen in de politiek.