De secretaris-generaal van de Navo, Jens Stoltenberg, heeft Rusland maandag opgeroepen om alle troepen terug te trekken uit het oosten van Oekraïne. 

Hij deed dat in Den Haag, na afloop van een werklunch met premier Mark Rutte.

Volgens Stoltenberg gaat Rusland door met het ''destabiliseren'' van Oekraïne. Hij riep Rusland ook op de akkoorden van Minsk te respecteren. In die stad maakten de Oekraïense regering en de pro-Russische rebellen in september afspraken om het geweld in Oost-Oekraïne een halt toe te roepen.

Video: Persconferentie Stoltenberg

De NAVO juicht het toe dat de Europese Unie en de Verenigde Staten nadenken over nieuwe sancties tegen Rusland, aldus Stoltenberg.

''Ik wil onderstrepen dat ik de sancties die Rusland zijn opgelegd verwelkom en ik verwelkom ook het feit dat veel leiders in Europa en de Verenigde Staten de mogelijkheid kenbaar hebben gemaakt dat sancties misschien worden uitgebreid.'' Er moet een prijs betaald worden voor ''het schenden van akkoorden en het schenden van de soevereiniteit en integriteit van een land zoals Rusland de afgelopen maanden heeft gedaan''.

Rusland annexeerde de Krim en steunt rebellen in het oosten van Oekraïne. Stoltenberg benadrukt dat de (nieuwe) sancties geen zaak van de NAVO zijn. De Noor is sinds 1 oktober secretaris-generaal van het militaire bondgenootschap. Hij was in Den Haag voor de Parlementaire Assemblee van de NAVO.

Ernstig bezorgd

Hij is ''ernstig bezorgd'' over de situatie in het oosten van Oekraïne. ''We accepteren niet dat geweld wordt gebruikt om vandaag in Europa grenzen te veranderen. Daarom steunen we Oekraïne.'' De voormalige premier wil dat het Kremlin zijn ''troepen'' terugtrekt uit het land. Volgens hem zijn we echter nog niet teruggekeerd naar de Koude Oorlog.

De NAVO streeft nog steeds naar ''een meer constructieve relatie'' met Moskou. Maar ''we moeten heel stevig en krachtig zijn in ons antwoord op het optreden van Rusland''. Over het pleidooi van minister Bert Koenders (Buitenlandse Zaken) om de NAVO - Rusland Raad weer bijeen te roepen, wil Stoltenberg niet speculeren. ''We hebben de praktische samenwerking opgeschort maar houden kanalen voor dialoog open.''

Defensiebudget

Stoltenberg bedankte Nederland voor alle bijdragen aan de NAVO, zoals in Afghanistan en de Baltische staten.

Rutte en Stoltenberg hebben het tijdens hun gesprek in het Catshuis, de ambtswoning van Rutte, behalve over de Oekraïnekwestie, verder vooral gehad over de internationale veiligheidssituatie en de gevolgen van recente ontwikkelingen in onder meer het Midden-Oosten voor de Navo.

Vanwege de verslechterde internationale situatie is het volgens Rutte nodig om meer geld uit te geven aan Defensie. Stoltenberg verwelkomde het besluit van het kabinet om het budget daarvoor, na jarenlange bezuinigingen, met 100 miljoen euro te verhogen.

Een meerderheid van de Tweede Kamer wil echter dat er nog meer geld bijkomt. Het kabinet komt daar in het voorjaar op terug.

Rutte zei nu al wel dat het kabinet van plan is de komende jaren, als het mogelijk is, in elk geval niet te bezuinigen op Defensie en er zo mogelijk meer geld aan uit te geven. Dat wordt per jaar bekeken.

Chronologie van de gebeurtenissen in Oekraïne l Dossier Oekraïne