Twee F-16's van de Koninklijke luchtmacht hebben dinsdag voor het eerst doelen van terreurbeweging Islamitische Staat (IS) in Irak gebombardeerd.

Dat meldt Defensie dinsdagmiddag rond 13.20 uur.

In totaal zijn er drie bommen gelost op bewapende IS-voertuigen die Peshmerga-strijders onder vuur namen in het noorden van het land. 

Bij de aanval zijn voertuigen vernietigd en is ook een aantal IS-strijders omgekomen.  Plaatsvervangend directeur operaties Theo ten Haaf schat hun aantal op acht à twaalf, zei hij dinsdagavond in het tv-programma Pauw.

Waar de bommen precies in het noorden van Irak zijn gegooid, maakt het departement niet bekend.

Volgens Defensie kunnen de F-16's niet alleen commandoposten bombarderen, maar zijn ze ook geschikt voor het vernietigen van munitieopslagplaatsen en militair materieel zoals tanks en mortieropstellingen. Daarnaast ondersteunen ze de Iraakse troepen en Koerdische strijders die op de grond in gevecht zijn met IS.

Uitvliegen

Zondag vlogen de gevechtsvliegtuigen voor het eerst boven het conflictgebied in Irak, de wapens werden toen niet gebruikt. De F-16's testten onder meer hun inzet voor zogeheten 'close air support'. Daarbij ondersteunen vliegtuigen troepen op de grond. De F-16's opereren vanuit Jordanië.

Dinsdagochtend hebben in totaal vier Nederlandse F-16's boven Irak gevlogen. De eerste twee werden ingezet om eventueel Iraakse of Koerdische grondtroepen te ondersteunen, maar de toestellen hoefden niet in actie te komen. De andere twee gooiden de bommen.

Zoals gebruikelijk wordt de wapeninzet geanalyseerd. Volgens een woordvoerster van Defensie gaat de informatie ter beoordeling naar de marechaussee, die het vervolgens doorstuurt naar het Openbaar Ministerie (OM). Het OM toetst dan of aan alle geweldsinstructies en andere voorwaarden is voldaan.

Missie

Nederland zet acht F-16's in bij de strijd tegen terreurorganisatie IS, waarvan twee toestellen reserve zijn. Het complete F-16-detachement van de missie telt ongeveer 250 mannen en vrouwen. Sinds maandag is het detachement op volle sterkte.

Daarnaast zendt Nederland tot 130 militairen uit om de Koerdische en Iraakse strijdkrachten te adviseren en trainen. 

De straaljagers kunnen kampen en commandoposten van IS bombarderen, maar ook opslagplaatsen van munitie of militair materieel, zoals tanks. Ook kunnen ze worden ingezet om Iraakse of Koerdische grondtroepen, die tegen IS vechten, te hulp te schieten. De piloten kunnen dan laag overvliegen om vijandelijke strijders af te schrikken, maar ze mogen zo nodig ook vuren met hun boordkanon of een bom gooien als daarvoor opdracht wordt gegeven.

Kobani

Het kabinet wil nog geen besluit nemen over de inzet van Nederlandse F16's in Syrië, al is het bezorgd over de situatie in de door de IS belegerde stad Kobani. Dat betekent niet dat Nederlandse militairen de Koerden in de Noord-Syrische stad zullen helpen in hun gevecht met de IS-strijders, schrijft minister Frans Timmermans (Buitenlandse Zaken) dinsdag aan de Tweede Kamer.

Volgens het kabinet nemen de Amerikanen en Arabische bondgenoten IS-stellingen in en rond Kobani al onder vuur. Dat kon echter niet verhinderen dat de IS-strijders maandag de zwarte vlag van de terreurorganisatie op een gebouw in Kobani hesen. Ook dinsdag gaan de gevechten door.

Wat er tot nu toe is ondernomen tegen IS in Syrië en Irak l Vier dingen die u moet weten over IS l Dossier IS