Veteranen die zeventig jaar geleden de stranden van Normandië bestormden hebben vrijdag bij zonsopkomst hun gevallen kameraden herdacht.

"Twenty-nine, let's go!", riepen de veteranen samen met actieve militairen van de 29e Infanteriedvisie van het Amerikaanse leger, waarna ze als op commando een slok Calvados naar binnen goten. 

Honderden Normandische burgers en andere toeschouwers applaudisseerden. Vervolgens vormden ze een menselijke keten op het strand van Omaha Beach. 

Vrijdag is het exact zeventig jaar geleden dat de invasie van de Geallieerden in Normandië begon. Die invasie luidde het begin in van het einde van de Tweede Wereldoorlog.

Dankbaar

In Arromanches was de Frans-Nederlandse plechtigheid, in aanwezigheid van een dozijn Nederlandse veteranen, afkomstig van de Marine Luchtvaart Dienst en de Prinses Irene Brigade en in leeftijd variërend van 88 tot 94 jaar.

Premier Mark Rutte sprak de veteranen toe. ''Veteranen: wij zijn u dankbaar. Want vrijheid werd in de geschiedenis van de mensheid hoogstzelden cadeau gedaan."

"Maar zelden werd de vrijheid zo duur bevochten als toen. Velen brachten in die dagen het hoogste offer voor onze vrijheid. Vandaag is een dag waarop we hen eer bewijzen."

Franse verzet

''Wij zijn en blijven al onze bevrijders dankbaar", aldus de premier, die ook het Franse verzet in zijn dank betrok. ''Moedige mannen en vrouwen die achter de linies de oorlogsmachine van de nazi's ontregelden. D-day was het begin."

"Vanaf het strand van Normandië waaierde de vrijheid uit over Europa. Maar helaas ging dat niet zonder slag of stoot. Het duurde nog bijna een jaar voordat de overwinning definitief en compleet was", memoreerde Rutte. ''Een jaar van onvoorstelbare verwoesting en enorme verliezen aan mensenlevens."

Hij was blij dat er op steeds meer plekken langs de routes van de bevrijding herinneringspunten komen. Het Nederlandse initiatief voor de 'Routes of Liberation' krijgt navolging.  ''Dat is belangrijk en goed, omdat het nodig is dat we de verhalen van de bevrijding blijven vertellen. Het grote verhaal van operatie Overlord. Maar ook de kleine en de persoonlijke verhalen. Zo houden we de herinnering levend aan alle gevallenen", zei Rutte.

Koning

Onder de eregasten in Normandië bevonden zich ook koning Willem-Alexander, koningin Máxima en prins Jaime, beschermheer van de veteranen van de naar zijn moeder vernoemde brigade. Zij hebben vrijdag bij de Nederlandse herdenking van D-Day in het Franse Arromanches een krans gelegd.

Minister Jeanine Hennis van Defensie zei dat het de uitdaging is de zwaar bevochten vrijheid recht aan te doen. "Jaar in, jaar uit staan wij op de schouders van onze veteranen." 

Sword Beach

Het koningspaar, premier Rutte en minister Hennis zijn later vrijdag ook aanwezig bij de internationale herdenking op het strand Sword Beach bij het Normandische Ouistreham. Daarbij zijn ook onder anderen de Amerikaanse president Barack Obama en de Britse koningin Elizabeth aanwezig

Zij bewijzen hun eer aan de meer dan 150.000 Amerikaanse, Britse, Canadese en andere geallieerde militairen die hun leven in de waagschaal legden om het Derde Rijk van Adolf Hitler te verslaan.

Bekijk beelden van de herdenking:

70 jaar na D-Day: Terugblik op een wereldgebeurtenis