De Zwitsers stemmen zondag in een referendum over de vraag of de immigratie sterk aan banden moet worden gelegd. 

De initiatiefnemers van het referendum zijn van de nationalistische en conservatieve Zwitserse Volkspartij (SVP). Hun grootste zorg is niet de komst van berooide illegalen uit verre streken, maar de ''massa-immigratie'' uit de Europese Unie. Een 'ja' zou de relaties met de EU zwaar kunnen beschadigen.

Bijna een kwart van de 8 miljoen inwoners is buitenlander, vooral veel Duitsers en Italianen. Veel hoogopgeleide Duitsers zijn de laatste jaren naar Zwitserland gegaan, omdat de lonen daar hoger zijn. Elk jaar gaan circa 80.000 mensen in Zwitserland werken en wonen en driekwart van hen komt uit de EU.

De komst van EU-burgers is een gevolg van vele overeenkomsten die Zwitserland in de loop der jaren met de EU heeft gesloten.

Vrij verkeer

Het begon met een serie akkoorden in 1999. Sinds 2008 is het vrij verkeer van personen tussen de EU en Zwitserland ingevoerd.

Het referendum legt de vraag voor of er maximale aantallen per jaar moeten worden vastgelegd voor de immigranten. Dat staat haaks op het afgesproken vrij verkeer van personen. Wanneer de kiezers 'ja' zeggen, dreigt een fikse ruzie met de EU.

Achterdeur

Daar zou SVP-voorman Christoph Blocher heel erg blij mee zijn. Hij betoogt al jaren dat zijn land, dat helemaal geen lid van de EU wil zijn, stilaan ''door de achterdeur'' toch lid wordt gemaakt met al die verdragen tussen Bern en Brussel.

Volgens zijn tegenstanders zou een 'ja' leiden tot een ontwrichting van alle met de EU gemaakte afspraken en zou dit een zware economische klap voor Zwitserland betekenen.

Verbaasd

Zwitserse media en opiniepeilers hebben zich zondag verbaasd over de relatief grote belangstelling voor het referendum en de steun aan de stelling. De 'ja' stemmers zouden de 50 procent kunnen overschrijden, veel meer dan in eerdere peilingen.

Dat is ongebruikelijk in dit land van referenda. Volgens opiniepeilers neemt normaal gesproken het enthousiasme voor een voorgelegde stelling af naarmate de dag van het referendum nadert. Bij dit referendum over ''massa-immigratie'' is dat andersom. Normaal komt maar 44 procent opdagen voor een referendum, zondag zou 56 procent zijn komen opdagen.