LONDEN - De Verenigde Staten wilden in 1982 Argentinië waarschuwen over een Britse aanval op South Georgia, een eiland in het zuiden van de Atlantische Oceaan.

Dit blijkt uit stukken uit Britse officiële archieven die geheim waren, maar nu openbaar worden, meldde The Daily Telegraph vrijdag.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Alexander Haig, wilde tijdens de Argentijns-Britse oorlog over de Falklandeilanden indruk maken op de militaire junta in Buenos Aires, als neutrale mogendheid.

De waarschuwing zou de Argentijnse visie moeten wegnemen dat Washington de 'koloniale mogendheid' Groot-Brittannië door dik en dun terzijde stond.

Haig en zijn chef, president Ronald Reagan, waren bezorgd dat Amerikaanse steun aan de Britten op het Amerikaanse continent de strijd van Washington tegen communisten zou bemoeilijken.

'Totale vernedering'

Reagan poogde de Britse premier Margaret Thatcher ervan te overtuigen dat ''een totale vernedering'' van de Argentijnen moest worden voorkomen. Zo suggereerde hij een Amerikaans-Braziliaanse vredesmacht voor de Falklands.

Argentinië viel 2 april 1982 de Britse Falklandeilanden en South Georgia binnen. Het leidde tot een oorlog die 14 juni eindigde in een bittere nederlaag voor de Argentijnen en het eind van de militaire junta in 1983.

Moeilijkste moment

Het was het moeilijkste moment in mijn leven, zei Thatcher over de dagen voorafgaand aan Falkland-oorlog tegen een onderzoekscommissie. Vooral het besef dat Groot-Brittannië mogelijk niet in staat zou blijken de eilanden op Argentinië te heroveren en daarmee blijk zou geven van zijn tandeloosheid, was moeilijk te verkroppen.

"Niemand kon me vertellen of we Falklands konden heroveren - niemand", aldus Thatcher in haar verklaring, die geheim werd gehouden tot zij vrijdag, dertig jaar na de oorlog, door de Nationale Archieven werd vrijgegeven. "We wisten het niet - we wisten het niet."

Somberder

De verklaring van de vroegere Britse premier is somberder dan de situatie die Thatcher in haar memoires voorstelt. De Falkland-crisis wordt gezien als een van de cruciale momenten in haar premierschap.

Thatcher zei in haar verklaring te hebben gevreesd dat zij met het sturen van de expeditiemacht, die er weken over zou doen om de Falklands te bereiken, nog meer agressie aan de kant van de Argentijnen zou losmaken. Dat zou de militaire operatie veel hachelijker hebben gemaakt.

Doorzetten

Desondanks besloot ze door te zetten, ook al was de gedachte dat Groot-Brittannië onder druk van een te grote Argentijnse troepenmacht met de staart tussen de benen het veld zou moeten ruimen ondraaglijk.

Daarnaast was daar, hoewel niet door haar genoemd, het risico van een oneervolle politieke aftocht als premier in geval van mislukking, vrijwel zeker gevolgd door het einde van haar partijleiderschap.