Amerikanen stemmen over méér dan president

WASHINGTON - De strijd tussen Obama en Romney krijgt veel aandacht, maar de Amerikanen kunnen over veel meer dingen stemmen dan de president.

Bijna elke staat heeft zijn nog aparte verkiezingen en referenda over voorstellen van burgers. De staat Colorado stemt bijvoorbeeld over het legaliseren van marihuana.

Veel van deze voorstellen zijn vrij kansloos. Maar misschien duiken er wel verrassingen op als de uitslagen binnenkomen in de nacht van 6 op 7 november.

Doodstraf

In Californië kunnen kiezers zo de doodstraf afschaffen in hun staat, de twee na grootste van de VS. De initiatiefnemers van het referendum willen zo vooral geld besparen.

Al die processen van de inmiddels 726 terdoodveroordeelden Californië kosten de  armlastige staat honderden miljoenen dollars, klagen ze. Een opiniepeiling duidt erop dat de meeste
Californiërs het voorstel afwijzen.

Homohuwelijk

Een verrassing komt wellicht uit Maine. Dat kan de eerste Amerikaanse staat worden die homohuwelijken legaliseert door een verkiezing. In 2009 werd een soortgelijk voorstel nog nipt verworpen, met 53 tegen 47 procent.

Veel andere staten hebben voorstellen op het stembiljet om het homohuwelijk juist te verbieden: dat is voorheen in 31 van de 50 staten gelukt door zulke stemmingen.

Casino

Kiezers in de staat Arkansas zien op hun stembiljet een voorstel over casino's. Maar gek genoeg is stemmen niet nodig, want de stemmen mogen niet worden geteld.

Een rechter oordeelde begin oktober dat het voorstel op het stembiljet anders was verwoord dan de tekst waarvoor de initiatiefneemster handtekeningen had verzameld om het op het
stembiljet te krijgen en dat mag niet.

Gengewassen

En zo zijn er nog tientallen voorbeelden over soms ogenschijnlijke kleine zaken. Kiezers in het milieubewuste Californië moeten zich uitspreken over genetisch aangepaste gewassen.

Als ze instemmen moeten voedselfabrikanten voortaan op het etiket vermelden of er gengewassen zijn gebruikt. De initiatiefnemers zeggen dat consumenten recht hebben
op die informatie.

Senaat

Ondertussen stemmen de Amerikanen ook over 33 van de 100 zetels voor de Senaat, vergelijkbaar met de Eerste Kamer in Nederland. Dat leidt tot lokaal felle verkiezingscampagnes tussen Democraten en Republikeinen.

Dat kan gevolgen hebben voor de machtsbalans in de Senaat, waar op dit moment de Democraten de meerderheid hebben.
 

Lees meer over:
Tip de redactie