WASHINGTON - De VS hebben China opgeroepen de mensen die in 1989 op het Tiananmenplein werden opgepakt vrij te laten.

Maandag is het 23 jaar geleden dat China het studentenprotest in Peking bloedig neersloeg.

Op het Tiananmenplein (ook wel bekend als het Plein van de Hemelse Vrede) kwamen in 1989 honderden mensen om. In de aanloop naar de herdenking werden dit weekend minstens 20 mensenrechtenactivisten in elkaar geslagen door de politie.

Nabestaanden

De Chinese regering beschouwt de gebeurtenissen op het Tiananmenplein als een contra-revolutionaire opstand en verdedigt de aanpak. Elke verwijzing naar het protest is verboden voor Chinese staatsmedia. Een groep nabestaanden van de activisten heeft een open brief gestuurd naar de regering. Daarin vragen ze het oordeel over de gebeurtenissen te herzien.

Het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken heeft maandag ''grote ontevredenheid'' uitgesproken over de Amerikaanse oproep. De relatie tussen China en de VS is de laatste tijd gespannen, onder meer door de ontmaskering van een Amerikaanse spion in China.

Verboden

De Chinese regering beschouwt de gebeurtenissen op het Tiananmenplein als een contrarevolutionaire opstand en verdedigt de aanpak. Elke verwijzing naar het protest is verboden voor Chinese staatsmedia. Een groep nabestaanden van de activisten heeft een open brief gestuurd naar de regering. Daarin vragen ze het oordeel over de gebeurtenissen te herzien.

China heeft nooit officieel bekendgemaakt hoeveel mensen daarbij om het leven kwamen. Maar schattingen van mensenrechtenorganisaties en ooggetuigen lopen uiteen van een paar honderd tot enkele duizenden.

Hongkong

In Hongkong, de voormalige Britse kolonie die in 1997 onder Chinees bestuur kwam, werd maandag stilgestaan bij de gebeurtenissen op het Tiananmenplein. Het is de enige plek in China waar dat openlijk kan vanwege de speciale afspraken die bij de overdracht zijn gemaakt.

Meer dan 150.000 mensen woonden maandagavond (lokale tijd) een avondwake bij in het Victoria Park. Veel mensen ontbrandden kaarsen ter nagedachtenis aan de slachtoffers.