AMSTERDAM - Een groep van meer dan 15 mensenrechtenorganisaties en andere gelijkgestemden demonstreert woensdag in de Amerikaanse hoofdstad Washington tegen het voortbestaan van de gevangenis op Guantánamo Bay.

De organisaties roepen president Barack Obama op om zich aan zijn verkiezingsbelofte te houden en eisen dat Guantánamo wordt gesloten. Ze komen daartoe dinsdagmiddag (lokale tijd) bijeen in het Lafayette Park in Washington.

Het is woensdag precies 10 jaar geleden dat de eerste terreurverdachten, veelal leden van al-Qaida en de Taliban, in het omstreden Amerikaanse gevangenenkamp op Cuba werden opgesloten. De gevangenis was een initiatief van toenmalig president George W. Bush als onderdeel van diens 'War on terror' (oorlog tegen het terrorisme) na de aanslagen op 9/11.

Het falen van de Amerikaanse overheid om Guantánamo Bay binnen de gestelde termijn te sluiten is volgens mensenrechtenorganisatie Amnesty International, voortrekker van de protestactie, een "besmette erfenis voor de rechten van de mens".

Tien jaar na dato en drie jaar na het aantreden van Obama zitten er nog altijd 171 mannen in de gevangenis. Het kamp is onder meer omstreden omdat veel terreurverdachten vastzitten zonder aanklacht.

Locatie van de Guantánamo Bay op Cuba:


View Larger Map

'Systematisch falen'

Naar aanleiding van het jubileum schreef medewerker van Amnesty en Amerikadeskundige Rob Freer een rapport waarin hij aan de hand van feiten, cijfers en voorbeelden van ex-gevangenen concludeert dat Guantánamo "symbool is geworden van een systematisch falen van de Amerikaanse overheid bij het respecteren van mensenrechten na 9/11". 

"Zolang het Witte Huis deze vorm van detentie niet ziet als een mensenrechten-vraagstuk zal Guantánamo voortleven, ongeacht of het wordt gesloten", aldus Freer in het rapport Guantánamo: A Decade of Damage to Human Rights

Tegenstand

Obama beloofde bij zijn aantreden begin 2009 dat hij de gevangenis binnen een jaar zou sluiten. Door felle politieke tegenstand is dat tot op heden niet gelukt. Freer: "Het internationale recht vereist dat er oplossingen worden gevonden, geen excuses."

Maandag liet het Witte Huis al in een verklaring weten dat het het detentiekamp op de Amerikaanse marinebasis nog steeds wil sluiten.

Achtergrond: Omstreden Guantánamo gaat elfde jaar in

Tien jaar Guantánamo