DURBAN - Na uiterst moeizame onderhandelingen is op de klimaattop van de Verenigde Naties in Zuid-Afrika een akkoord bereikt.

'Kyoto' loopt in 2012 af, waardoor het nodig was om op de top in Durban tot nieuwe afspraken te komen over vermindering van broeikasgassen in de komende jaren. Landen die het verdrag hebben ondertekend moeten nu ieder voor zich bepalen of ze hun beloftes verlengen.

Voor de langere termijn kwamen de landen een 'routekaart' overeen, die erin voorziet dat uiterlijk in 2020 een nieuw verdrag in werking treedt.

Daarin moeten bindende afspraken komen te staan, maar over de precieze invulling van het verdrag en de juridische status ervan zijn de deelnemende landen het nog allerminst met elkaar eens.

Beperken

Het nieuwe verdrag, dat ervoor moet zorgen dat de CO2-uitstoot en daarmee de opwarming van de aarde beperkt wordt, moet in de periode tot 2015 worden opgesteld. De afspraken moeten ertoe leiden dat ook grote vervuilers als China, India en de Verenigde Staten, die niet deelnemen aan 'Kyoto', hun uitstoot gaan verminderen.

De onderhandelingen duurden ruim anderhalve dag langer dan aanvankelijk was gepland. De botsingen op de top waren zo nu en dan fel.

Zo liepen de Europese Unie, ontwikkelingslanden en diverse eilandstaten vrijdag nog weg van de onderhandelingstafel omdat ze het tot dan toe geboekte resultaat te mager vonden.

Nieuwe beloftes

Canada, Japan en Rusland aangegeven dat zij niet van plan zijn om nieuwe beloftes te doen over de beperking van CO2-uitstoot, zo lang er geen verdrag is dat ook geldt voor veel grotere vervuilers als China en de Verenigde Staten.

Canada, Japan en Rusland hebben alledrie het Kyoto Protocol geratificeerd, maar wachten dus liever op wereldwijde afspraken.

De Europese Unie, Nieuw-Zeeland en Zwitserland hebben meteen aangegeven wel nieuwe verplichtingen aan te willen gaan onder de vlag van 'Kyoto'.

Botsen

India en China botsen op de VN-klimaattop hevig met de Europese Unie over de reductie van CO2-uitstoot. ''India zal zich nooit laten intimideren door dit soort dreigementen'', zei de Indiase minister van Milieu Jayanthi Natarajan.

De EU stuurt op de klimaattop aan op bindende afspraken over CO2-reductie. China, India, maar ook de Verenigde Staten voelen echter niks voor verplichtingen. Het overleg op de top duurt door de onenigheid al anderhalve dag langer dan aanvankelijk was gepland.

India vindt dat het onder druk wordt gezet ''om de principes van lastenverdeling tussen arm en rijk op te geven'', aldus de boze minister van Milieu.

Voldoende

Staatssecretaris Joop Atsma (Milieu) beoordeelt de uitkomsten van de klimaattop in Durban met een ''voldoende''. Dat heeft hij in een verklaring laten weten. ''Met dit pakket van afspraken komt er eindelijk een klimaatverdrag in zicht dat van alle landen is'', aldus Atsma vanuit Zuid-Afrika.

Atsma heeft zich op de klimaattop in EU-verband ingezet voor een mondiaal bindend klimaatverdrag. Dat moet in 2015 klaar zijn en in 2020 ingaan.

Ook heeft hij gepleit voor een grotere betrokkenheid van het bedrijfsleven bij het internationale klimaatbeleid. ''Bedrijven zijn er klaar voor om producten en diensten te leveren, die helpen de uitstoot van broeikasgassen te verminderen'', stelt Atsma.

Samen met bedrijven wil de staatssecretaris een 'digitaal platform' gaan oprichten, waarop te zien is welke investeringen die bijdragen aan de klimaatdoelstellingen bedrijven hebben gedaan.