AMSTERDAM - Libië is zondag officieel bevrijd verklaard door voorzitter van de regerende Nationale Overgangsraad (NTC) Mustafa Abdel Jalil.

Dat gebeurde de oostelijke havenstad Benghazi, de plek waar de opstand tegen het autoritaire bewind van Muammar Kaddafi in februari begon.

Vanuit heel Libië zijn mensen naar Benghazi gekomen om de bevrijding te vieren. Op live-beelden (stream) van al-Jazeera is een uitgelaten menigte te zien.

''Wij laten de hele wereld weten dat we ons geliefde land hebben bevrijd", sprak de functionaris van de NTC die de ceremonie opende op het belangrijkste plein van Benghazi. "Alle steden, dorpen, heuveltoppen, bergen, woestijnen en de hele lucht."

Toekomst

NTC-voorman Abdel Jalil blikte vooruit op de toekomst van Libië. Een tolerante houding en vergiffenis zijn volgens hem essentieel voor een succesvol verloop van de revolutie. Abdel Jalil riep Libiërs op vertrouwen te hebben in de rechtssystemen en niet het recht in eigen hand te nemen.

De nieuw te vormen constitutie moet volgens Abdel Jalil grotendeels worden gebaseerd op de islamitische sharia.

"Libië heeft zich niet gespaard in de revolutie tegen Kafddafi", zei Jalil, die er aan herinnerde dat de opstand in februari op vreedzame wijze was begonnen met het eisen van "een minimum aan humanitaire rechten" maar eindigde in "extreem geweld".

Tripoli

Ook op het Martelarenplein (voorheen Groene Plein) in de hoofdstad Tripoli wordt de bevrijding gevierd. Voor de camera's van al-Jazeera tonen Libiërs zich opgelucht dat er een einde is gekomen aan het bloedvergieten van de afgelopen maanden. "We konden niet de straat op. We leefden in angst', aldus een jonge vrouw.

De keuze voor Benghazi of Tripoli als plek om de bevrijding bekend te maken is de afgelopen dagen fel bediscussieerd. Benghazi was de residentie van koning Idris I, die in 1969 bij een staatsgreep de macht verloor aan Kaddafi.

Kaart: A=Tripoli, B=Benghazi:


Grotere kaart weergeven

NAVO

Secretaris-generaal van de NAVO Anders Fogh Rasmussen reageerde vrijwel direct via Twitter. Rasmussen sprak van een "overwinning voor de mensen die de wereld hebben geïnsipreerd door hun inspanningen voor vrijheid".

Kaddafi

De bevrijding van Libië volgt op de dood van ex-dictator Kaddafi. Na acht maanden van strijd tussen zijn voor- en tegenstanders werd donderdag een konvooi waarin hij zijn laatste bolwerk, de havenstad Sirte, wilde ontvluchten aangevallen door gevechtsvliegtuigen van de NAVO.

Niet veel later wisten strijders van de nieuwe machthebbers hem te pakken en overleed de zelfbenoemde Gids van de Revolutie aan zijn verwondingen.

De Libische patholoog-anatoom Othman al-Zintani heeft zondag verklaard dat de doodsoorzaak een schotwond in zijn hoofd is. Terugtredend 'premier' van de NTC Mahmoud Jibril zei tegen persbureau Reuters dat het onduidelijk van wie de fatale kogel kwam.

Opstanden

De opstanden tegen het 42-jaar oude autoritaire regime van Muammar Kaddafi begonnen, in navolging van de revoluties in Tunesië en Egypte, in februari van dit jaar en mondden niet veel later uit in een bloedige burgeroorlog tussen voor- en tegenstanders van de kolonel.

Eind augustus kwam de strijd in een stroomversnelling toen de revolutionairen, na maanden van gevechten rond diverse steden, Tripoli bereikten en het omvangrijke regeringscomplex in de stad wisten te overmeesteren.

Hoeveel slachtoffers de Libische burgeroorlog heeft geëist is nog onduidelijk. Bij schattingen van de NTC in september werd al uitgegaan van zeker 30.000 doden.

Chronologie van de Libische opstand

Overzicht: kopstukken van de NTC

Alles over de gebeurtenissen in het Midden-Oosten

Bevrijdingsdag Libië