AMSTERDAM - De Libische oud-dictator Muammar Kaddafi is donderdag gevangengenomen en vervolgens overleden aan zijn verwondingen. Dat heeft de Libische 'premier' Mahmoud Jibril van de Nationale Overgangsraad (NTC) bevestigd.

"Op dit moment hebben we lang gewacht. Kaddafi is gedood", sprak Jibril.

De kolonel stierf na een aanval door strijders van de Overgangsraad.

Een kogel in zijn hoofd werd hem fataal, zei Jibril.

Rioolpijp

''Kaddafi is uit een rioolpijp gehaald. Hij bood geen enkele weerstand. Hij was geraakt door een kogel in zijn rechterarm toen we hem begonnen te verplaatsen. Toen we hem in een wagen zetten had hij geen andere verwondingen", aldus Jibril, die voorlas uit een forensisch rapport.

''Toen het voertuig reed raakte het verzeild in een kruisvuur tussen de revolutionairen en troepen van Kaddafi en werd hij in zijn hoofd getroffen", zei de premier. ''De forensische arts kon niet zeggen of de kogel van de revolutionairen kwam of van Kaddafi's troepen."

Kaddafi zou nog hebben geleefd toen hij daarna werd meegenomen, maar overleed enkele minuten voordat hij het ziekenhuis bereikte, aldus Jibril.

Strijder

De Britse omroep BBC meldt op basis van een gesprek met de strijder van de Nationale Overgangsraad die Kaddafi zou hebben gevonden - Mohammed, een twintiger - dat Kaddafi smeekte: ''Niet schieten''. De kameraden van Mohammed tilden de strijder op hun schouders en zongen Allah Akbar (God is de Grootste). Anderen losten vreugdeschoten.

Mohammed toonde de BBC-verslaggever trots een gouden pistool, dat hij naar eigen zeggen van Kaddafi had afgepakt.

De nieuwe machthebbers in Libië hebben het stoffelijk overschot van Kaddafi overgebracht naar een moskee in de westelijke stad Misurata.

Zonen

Ook zijn de stoffelijke resten van Kaddafi's zonen Saif al-Islam en Mutassim en van voormalig defensieminister Abu Bakr Yunis donderdag aangetroffen. Dat heeft een woordvoerder van de Overgangsraad gemeld.

Na de eerste berichten over de arrestatie van Kaddafi braken op diverse plekken in Libië feesten los. In Sirte lopen NTC-strijders juichend over straat en lossen vreugdeschoten in de lucht.

Bevrijd

Voorzitter van de Raad Mustafa Abdel Jalil zal het Noord-Afrikaanse land donderdag of vrijdag bevrijd verklaren. Jibril stelde dat het uitroepen van de bevrijding het signaal is dat wordt begonnen met het installeren van een nieuwe regering en het opzetten van democratische instituties.

Bekijk video's (LET OP: beelden kunnen schokkend zijn):

Laatste beelden een nog levende Kaddafi
Video van het stoffelijk overschot van Kaddafi
Juichende strijders in Sirte

NAVO

Secretaris-generaal van de NAVO Anders Fogh Rasmussen roept in een verklaring het Libische volk op om "alle verschillen opzij te zetten en gezamelijk te werken aan een betere toekomst".

Van de NTC vraagt Rasmussen om het voorkomen van represailles en "terughoudendheid in de omgang met de verslagen Kaddafi-getrouwen".

Het militaire bondgenootschap heeft de strijd van de toenmalige rebellen tegen het regime van Kaddafi sinds maart ondersteund met onder meer het handhaven van een wapenembargo en aanvallen op militaire doelen.

Franse interventie

Volgens de Franse minister van Defensie Gerard Longuet hebben Franse gevechtsvliegtuigen het konvooi tegengehouden waarmee Kaddafi donderdag uit Sirte probeerde te ontkomen.

Het konvooi van enkele tientallen voertuigen ''werd tegengehouden toen het probeerde Sirte te ontvluchten, maar werd door de Franse interventie niet vernietigd", zei Longuet tegen journalisten.

Volgens de minister kwamen Libische strijders van de nieuwe machthebbers daarna in actie. Ze vernietigden de voertuigen een haalden ze ''kolonel Kaddafi eruit".

Ook de Verenigde Staten waren volgens de NAVO betrokken bij de actie. ''Er was een onbemand Amerikaans toestel betrokken bij de missie, maar ik kan niet met zekerheid zeggen of dat vliegtuig betrokken was bij de beschieting van het konvooi", aldus een functionaris.

Sirte

De gevangenname gebeurde in de stad Sirte, die donderdagochtend in handen viel van de nieuwe machthebbers.

Kaddafi heeft Libië circa 42 jaar geregeerd. Hij heeft steeds gezegd niet levend in handen te willen vallen van de revolutionairen.

De zelfbenoemde Gids van de Revolutie werd gezocht door het Internationaal Strafhof in Den Haag.

Kaddafi vluchtte vanuit Tripoli naar Sirte:

(c)NU.nl/Jelle Kamsma

Opstanden

De opstanden tegen het 42-jaar oude autoritaire regime van Muammar Kaddafi begonnen, in navolging van de revoluties in Tunesië en Egypte, in februari van dit jaar en mondden niet veel later uit in een bloedige burgeroorlog tussen voor- en tegenstanders van de kolonel.

Eind augustus kwam de strijd in een stroomversnelling toen de toenmalige rebellen, na maanden van gevechten rond diverse steden, de Libische hoofdstad Tripoli bereikten en het omvangrijke regeringscomplex in de stad wisten te overmeesteren.

Sinds 'de val van Tripoli' op 23 augustus was Kaddafi spoorloos.

LIVEBLOG over de ontwikkelingen in Libië

Profiel: Vier decennia onderdrukking

Achtergrond: Sirte, thuisbasis van Kaddafi

Volg dit nieuws op Twitter via NUlive

Chronologie van de Libische opstand

Alles over de onrust in het Midden-Oosten

Kaddafi gedood (Let op: schokkende beelden)