AMSTERDAM - In de Zuid-Duitse stad München heeft het Openbaar Ministerie dinsdag een celstraf tegen de vermeende oorlogsmisdadiger John Demjanjuk geëist.

Na zestien maanden en 84 zittingsdagen is het OM ervan overtuigd dat de 90-jarige Demjanjuk actief heeft deelgenomen aan de Holocaust.

De in Oekraïne geboren verdachte wordt ervan beschuldigd betrokken te zijn geweest bij de moord op 27.900 Joden in 1943 in het nazi-vernietigingskamp Sobibor in Polen. Onder hen waren veel Nederlanders.

Officier van justitie Hans-Joachim Lutz zei ervan overtuigd te zijn dat Demjanjuk als kampbewaker mensen persoonlijk de gaskamer heeft ingedreven.Hij handelde uit haat tegen Joden, meent de aanklager.

Hoge leeftijd

Wie schuldig is aan een dergelijk zwaar vergrijp moet gestraft worden, verklaarde officier van justitie Hans-Joachim Lutz. ,,Ook nog na zestig jaar en bij zo'n hoge leeftijd'', voegde hij eraan toe. Demjanjuk heeft volgens hem als kampbewaker ,,bewust en onbarmhartig'' aan alles meegewerkt in het kamp.

Een persoonsbewijs en getuigenissen van oud-kameraden maken dat volgens hem geloofwaardig. De aanklager hield bij zijn strafeis rekening met het feit dat Demjanjuk 'slechts' hulpkampbewaker was en wegens andere aanklachten al ruim acht jaar onschuldig in een Israëlische cel heeft gezeten.

Emotieloos

De verdachte hoorde het verhaal emotieloos aan, liggend op een stretcher. Hij droeg een zonnebril en een blauwe honkbalpet. Hij zegt onschuldig te zijn en spreekt van een politiek showproces.

Na Lutz komen enkele van de meer dan dertig medeaanklagers aan het woord. Dit zijn overlevenden van het kamp of nabestaanden van slachtoffers. Daarna komt de verdediging aan het woord. Het slotpleidooi van advocaat Ulrich Busch zal naar verwachting enkele dagen in beslag nemen.

Er staan nu nog negen zittingsdagen op de rol. Zo'n dag duurt maximaal drie uur; uit gezondheidsoverwegingen is het volgens artsen niet verantwoord Demjanjuk langer in de zaal te houden.

Vonnis

Mogelijk volgt in mei het vonnis. Maar de verdediging kan tot het eind van het proces nieuw bewijs aandragen waardoor het kan uitlopen. De verwachting is dat Busch van dit recht zeker gebruik zal maken.

Toen het proces in november 2009 begon, werd er nog van uitgegaan dat het tot mei 2010 zou duren.

Rechtszaak Demjanjuk