TUCSON - De 22-jarige Jared Loughner is zondag in een Amerikaanse federale rechtbank aangeklaagd wegens het doden van zes mensen en het verwonden van veertien anderen onder wie een Congreslid, de 40-jarige Democrate Gabrielle Giffords.

Hij is op vijf punten aangeklaagd, waaronder poging tot moord. De aanklagers hebben bekendgemaakt dat in een kluis in de woning van de verdachte een document is gevonden. Uit de tekst valt af te leiden dat hij van plan was Giffords te vermoorden.

Een veertiger die gezocht werd in verband met mogelijke betrokkenheid bij de schietpartij in Tucson in de VS zaterdag, geldt niet meer als verdachte.

Volgens de staat Arizona is zondag gebleken dat hij er niet bij betrokken is, meldden Amerikaanse media.

Giffords

Het was de eerste keer in dertig jaar tijd dat een Congreslid in de Verenigde Staten werd aangevallen. Giffords werd van dichtbij in haar hoofd geschoten tijdens een politieke bijeenkomst in Tucson, Arizona, maar overleefde de schietpartij. Zeker zes anderen kwamen om.

Gifford verkeert in kritieke toestand, maar reageert wel op prikkels, aldus haar arts. Ook elf anderen zijn gewond geraakt.

'Voorzichtig optimistisch'

De artsen van Giffords zijn ''voorzichtig optimistisch'' over haar toestand. Een kogel trof de Democrate in het hoofd, in het gebied dat de spraak regelt.

Giffords ligt in een ziekenhuis in Tucson, Arizona, waar ze met spoed is geopereerd. Sindsdien wordt ze kunstmatig in coma gehouden. Af en toe wordt de politica wakker gemaakt om te zien of ze vooruit gaat. Ze heeft onder meer al in de hand van de arts geknepen.

Weken tot maanden

''Er zijn duidelijk gebieden in de hersenen die niet zo tolerant zijn voor binnendringing'', aldus dokter Michael Lemole. ''Ik wil niet gaan speculeren, maar we zijn wel voorzichtig optimistisch.''

Volgens de artsen kan het nog weken tot maanden duren voor duidelijk is wat precies de gevolgen zijn van de verwondingen van Giffords.

Motief

Het motief van de schutter is onduidelijk, want de dader weigert vooralsnog te praten. Ondertussen is de publieke discussie losgebarsten over de toon van het politieke debat en de impact op labiele persoonlijkheden als Loughner.

''We leven in een tijd dat we allemaal eens de balans moeten opmaken van welk effect woorden op mensen hebben’’, zei Congreslid James Clyburn zondag, ''vooral op diegenen die niet zo stabiel zijn.’’

Gematigd en geliefd

Giffords, lid van het Huis van Afgevaardigden, staat bekend als een gematigde, pragmatische en geliefde politica. Ze stemde voor de omstreden herziening van de gezondheidszorgwetgeving, waarna een ruit in haar kantoor in Tucson werd ingegooid.

In november wist ze tijdens de verkiezingen haar derde termijn veilig te stellen ten koste van de Republikeinse Jesse Kelly, een kandidaat van de conservatieve Tea Party, die campagne voerde onder het motto 'Help Gabrielle Giffords het Huis uit'.

Tea Party

De Tea Party en zijn boegbeeld, oud-vicepresidentskandidate Sarah Palin, hadden het district van Giffords in Arizona aangewezen als een van de twintig die op de Democraten moesten worden veroverd. Onder de slogan 'take back the 20' werd specifiek campagne gevoerd tegen de kandidaten daar.

De bijbehorende website, www.­takebackthe20.­com, is sinds de tragedie in Tucson onbereikbaar. Daarop was een kaart van Amerika te zien waarop ieder te heroveren district was voorzien van het vizier van een vuurwapen.

Schietschijf

Giffords zei daar enkele maanden geleden op televisie over: ''We staan op Sarah Palins schietschijf. Over de manier waarop ze het verbeeld heeft dat zij ons district in het vizier heeft. Als mensen dat doen moeten ze zich realiseren dat er consequenties aan vastzitten.’’

Verder is ook de discussie over wapenbezit weer opgelaaid. Gifford geldt als voorstander van het recht op wapenbezit. De dader zou een semi-automatische pistool legaal in een warenhuis in Tucson hebben gekocht.

Obama

President Barack Obama vatte de situatie in Amerika vandaag de dag samen door te stellen dat Giffords deed wat ze altijd doet: luisteren naar wat haar buren te zeggen hebben.

''Dat is de essentie van onze democratie. Daarom is dit meer dan een tragedie dan alleen voor de betrokkenen. Het is een tragedie voor Arizona en een tragedie voor heel ons land.’’

Lees alle tweets over de schietpartij op NUlive.

Herdenkingsdienst Tucson