SEOUL/PEKING/WASHINGTON - Noord-Korea lijkt niet langer te kunnen rekenen op onvoorwaardelijke steun van grootmacht China. De twee buren zijn al jaren trouwe bondgenoten, maar in uitgelekte Amerikaanse overheidsdocumenten staat een aantal uitspraken die deze band in twijfel trekt.

De meest opvallende uitspraken gaan over de hereniging van de twee Korea's, die al sinds de jaren vijftig officieel met elkaar in oorlog zijn.

Hoge functionarissen uit Peking zouden gezegd hebben dat de jongere generatie leiders best kan leven met één Korea, zolang dat geen bedreiging vormt voor de Volksrepubliek.

China zou weinig belang hechten aan Noord-Korea als bufferzone en geeft de voorkeur aan een verenigd Korea, dat vanuit Seoul wordt geleid.

Chinese onderminister

Daarnaast staat er ook een aantal uitspraken van de Chinese onderminister van Buitenlandse Zaken He Yafei in de documenten die klokkenluiderssite WikiLeaks openbaar heeft gemaakt. Hij verwijt de Noord-Koreaanse leiders ''zich als een verwend kind te gedragen''. He zei dat in 2009 na een aantal rakettesten van Noord-Korea. Daarnaast stelde He dat een bezoek van de Chinese premier Wen Jiabao niet zo belangrijk was. ''We mogen ze niet aardig vinden, maar het zijn wel onze buren'', aldus de functionaris.

China maakt zich ernstige zorgen over de nucleaire ambities van Noord-Korea. Nu de spanningen met Zuid-Korea weer zijn opgelopen, onder meer door de beschieting van een Zuid-Koreaans eiland vanuit het noorden, lijkt de maat voor China vol. Topfunctionaris Dai Bingguo zal mogelijk al woensdag naar Pyongyang reizen om de laatste ontwikkelingen te bespreken.

Zeslandenoverleg

Volgens het Japanse persbureau Kyodo gaat Dai er vermoedelijk in Noord-Korea op aandringen dat het land deelneemt aan het zogeheten zeslandenoverleg. Daarin praten vertegenwoordigers van China, beide Korea's, Japan, Verenigde Staten en Rusland over de ontmanteling van het Noord-Koreaanse nucleaire programma. Het overleg ligt al meer dan een jaar stil.

China pleitte zondag al voor spoedoverleg tussen de zes landen om de patstelling tussen Noord- en Zuid-Korea te doorbreken. Japan, Zuid-Korea en de Verenigde Staten wezen die suggestie echter van de hand. Zij eisen dat het bewind in Pyongyang eerst laat zien dat het oprecht streeft naar een oplossing voor het geschil over het nucleair programma.

Kernenergie

Noord-Korea gooide dinsdag nog wat olie op het vuur door te zeggen dat er duizenden centrifuges in werking zijn voor het verrijken van uranium om kernenergie op te wekken. Daarnaast gaat Pyongyang actiever projecten uitvoeren die gericht zijn op het verkrijgen van nucleaire energie. Het stalinistische bewind stelt niet uit te zijn op het maken van een atoombom.

De Verenigde Staten reageerden op de provocerende uitspraken vanuit Pyongyang met de mededeling dat China de taak heeft om Noord-Korea onder druk te zetten. Op die manier zou een einde gemaakt kunnen worden aan het ''ruziezoekende gedrag'', aldus een woordvoerder van het Witte Huis.