BERLIJN - Duitsland maakt zich op voor zijn twintigste verjaardag. Op zondag 3 oktober is het precies twee decennia geleden dat de toenmalige Oost-Duitse republiek DDR toetrad tot West-Duitsland. Maar nog steeds voelen de Duitsers zich geen eenheid.

Sterker nog, de Oost- en West-Duitsers groeien weer iets uit elkaar. De vooroordelen over 'Besser-Wessies' en 'Jammer-Ossies' zijn volgens de Vrije Universiteit van Berlijn zelfs toegenomen sinds 2006, toen Duitsland nog een gemeenschappelijke euforie beleefde van het WK voetbal in eigen land.

De verschillen zijn nog steeds groot. Oost-Duitsers verdienen gemiddeld 400 euro bruto per maand minder dan West-Duitsers. Ze wonen in huizen die gemiddeld 22 vierkante meter kleiner zijn.

Kansrijken

Sinds de eenwording zijn per saldo zo'n 1,8 miljoen Oost-Duitsers verhuisd van Oost- naar West-Duitsland, op zoek naar een betere toekomst. Vooral jongeren en kansrijken trokken weg. Oostelijke steden als Dresden en Rostock dreigen enorm te vergrijzen.

Velen erkennen dat er nog een lange weg te gaan is voordat Duitsland weer een eenheid is. Van de West-Duitsers vindt 47 procent de eenwording voltooid, in Oost-Duitsland is dat slechts 17 procent, ontdekte het Sozialwissenschaftliche Forschungszentrum Berlin-Brandenburg recent.

West-Duitsland

''Logisch. Als men een land na veertig jaar afscheiding oplapt en in een ander systeem gooit, kan men niet verwachten dat alles binnen twintig jaar zoals in West-Duitsland was'', zei de Oost-Duitse actrice en zangeres Katrin Sass (53). Haar eveneens Oost-Duitse collega Gerit Kling (45) zegt dat de beide delen elk jaar een stukje meer worden verenigd: ''Maar nog steeds niet verenigd genoeg''.

Psycholoog Elmar Brähler van de Universiteit van Leipzig stelt dat ''het nog wel twintig jaar kan duren voordat Duitsland ook van binnen een eenheid is'', concludeerde hij na een grote enquête.

Succesverhaal

Politici doen hun best om de hereniging als een succes te verkopen. ''Een wonder'', vindt bondskanselier Angela Merkel. ''Een succesverhaal'', jubelt minister Thomas de Maizière (Binnenlandse Zaken). Zij doelen dan vooral op de gestegen welvaart in het oostelijke landsdeel. Inderdaad kunnen 'Ossies' nu betere auto's en andere zaken kopen.

En enkele Oost-Duitsers hebben het ver geschopt. Angela Merkel bijvoorbeeld en voetballer Michael Ballack en poprockgroep Tokio Hotel. Maar vooral werklozen en ouderen in Oost-Duitsland voelen zich nog tweederangsburgers. Zij hebben heimwee naar de DDR, toen de staat voor iedereen zorgde.

Dag van de Eenheid

De Dag van de Eenheid op 3 oktober moet helpen om de verschillen te overbruggen. In vele steden heeft de overheid massale feesten gepland, onder meer in Berlijn en Bremen. Exposities tonen hoe Duitsland zich heeft ontwikkeld, media staan vol met bespiegelingen over de eenwording. Maar de bevolking is niet erg opgewonden.

Velen vierden in november al dat de Berlijnse Muur twintig jaar eerder was gevallen. Het doorbreken van de muur was een zichtbaarder feit om te vieren dan de papieren fusie van twee republieken.