Brussel moet nog een stap extra zetten om het oplopende conflict met het Verenigd Koninkrijk over de situatie in Noord-Ierland op te lossen. Dat zegt de Britse Brexit-minister David Frost vrijdag tegen Politico. De Europese Commissie kwam woensdag met een plan waarin een groot deel van de douanecontroles in Noord-Ierland geschrapt zou worden, maar de Britten zien daar vooralsnog niets in.

Het conflict om het zogeheten Noord-Ierlandprotocol draait om de gevolgen die de Brexit heeft gehad voor Noord-Ierland. Het land behoort grotendeels nog tot de Europese interne markt, waardoor de grens tussen Noord-Ierland en Ierland open kon blijven. Hierdoor zijn er douanecontroles nodig om Britse producten in het Noord-Ierse deel te krijgen. Dit heeft onder meer tot tekorten in supermarkten geleid.

Het Verenigd Koninkrijk wil het protocol nu schrappen en een nieuwe deal sluiten, om zo producten wat makkelijker van Groot-Brittannië naar Noord-Ierland te krijgen. De EU heeft echter geen zin om een nieuwe deal te sluiten, omdat de Britten vorig jaar nog akkoord gingen met de huidige situatie. Wel heeft ze laten weten binnen de kaders van het protocol het een en ander te willen veranderen. Een EU-voorstel van afgelopen woensdag zou een eind maken aan meer dan de helft van de douanecontroles.

Maar dat is niet genoeg, zegt Frost vrijdag. "We zien dat de EU echt haar best heeft gedaan met dit voorstel, maar er is nog een lange weg te gaan", aldus de minister. Frost hamert al een tijdje op het woord "toezicht", waarmee hij verwijst naar de rol van het Europese Hof van Justitie. Het Hof waakt over de toepassing van de regels in Noord-Ierland, terwijl de Britten liever een internationaal arbitragesysteem zien.

EU-landen bereiden zich voor op mogelijke handelsoorlog

De EU en het VK zullen vrijdag bijeenkomen om over de situatie te praten, maar een oplossing wordt daar niet verwacht. Mochten de twee voormalige gehuwden er niet snel uitkomen, dan dreigen de Britten met een zogeheten artikel 16-procedure, waarmee delen van de deal in bepaalde omstandigheden eenzijdig terzijde kunnen worden geschoven.

De oplopende ruzie heeft inmiddels tot actie geleid in vijf EU-lidstaten, waaronder Nederland, schrijft de Financial Times vrijdag. De vijf willen alvast plannen klaar hebben liggen in het geval dat het VK het protocol eenzijdig naast zich neerlegt en de sfeer nog iets vijandiger wordt.

De landen zouden het over onder meer handelstarieven op Britse export, de Britse toegang tot Europese energievoorraden en in het ergste geval zelfs het opzeggen van het hele handelsakkoord met de Britten hebben gehad.