Na jaren van uitstel, gebakkelei, onderhandelingen en nog meer uitstel, nadert de Brexit nu echt. De Britten sluiten op 1 januari de deur naar de Europese Unie, met alle gevolgen van dien voor Nederlandse bedrijven. Om de voorbereiding op gang te krijgen, worden de flipovers en folders weer afgestoft.

Iedereen die de Brexit volgt, weet: de deadline van 1 januari is niet de eerste. Toch is deze de belangrijkste tot dusver: of er nou een deal komt of niet, er gaat echt wat veranderen. De transitieperiode, waarin de Britten nog vrijwel alle Europese regels volgen, loopt namelijk af wanneer de glazen geheven worden op het nieuwe jaar.

En met gevolgen voor ondernemers: zij gaan hoe dan ook te maken krijgen met douanehokjes en het bijbehorende papierwerk. Dat zijn zaken die vooral voor jonge ondernemers nieuw zullen zijn: binnengrenzen en douanehokjes verdwenen namelijk in 1993 uit de EU.

Om ervoor te zorgen dat iedereen tijdig voorbereid is, worden de voorbereidingscampagnes weer van zolder gehaald. Havenbedrijf Rotterdam, ondernemersorganisatie Evofenedex en transportorganisatie TLN gaan verder met de Get Ready for Brexit-campagne, Evofenedex organiseert eind september ook nog een aantal webinars om het geheugen op te frissen en ook vanuit de overheid zullen de campagnes naar alle waarschijnlijkheid vanaf oktober weer beginnen.

Hoe staan de Brexit-onderhandelingen ervoor?

  • Deze maandag begint de achtste onderhandelingsronde tussen de EU en het VK
  • Hieruit moet een deal voortkomen over de handelsrelatie na de Brexit
  • De gesprekken gaan niet best en lijken al tijden muurvast te zitten
  • Ze hebben tot januari om een deal te sluiten, de EU wil in oktober al een deal

Voorbereiding onder bedrijven versloft

Dat de opfrisser nodig is, bleek in juli, toen de overheid meldde dat de Brexit-voorbereidingen van bedrijven aan het verslappen waren. Waar in de afgelopen drie jaar vier van de vijf bedrijven zeiden goed voorbereid te zijn op de Brexit, kukelde dat getal dit jaar naar slechts 40 procent.

"De goed ingevoerde bedrijven gingen er drie jaar geleden meteen mee aan de slag", vertelt Anne Griffioen, beleidsadviseur bij Evofenedex. Maar, legt ze uit, door de lange duur van het Britse vertrek zijn kleine bedrijven juist de kat uit de boom gaan kijken. "Bij kleinere bedrijven hebben mensen meer petjes op, dus bij twijfel of de Brexit doorgaat, zal dat eerder uitgesteld worden", aldus Griffioen.

Elmer de Bruin, Brexit-coördinator bij TLN, maakt nog wel een onderscheid tussen die kleinere ondernemingen."Kleine bedrijfjes die puur op het Verenigd Koninkrijk rijden, die bereiden zich voor. Bedrijven die af en toe een ritje naar Engeland maken, die doen dat minder en geven hun zaken misschien door aan een collega", aldus De Bruin.

'Doe waar je invloed op hebt'

Het verloop van de onderhandelingen, dus of de EU en het VK nog een deal weten te sluiten, is bij de voorbereidingen niet het belangrijkste. "Je kunt niets doen aan het verloop daarvan. Doe waar je invloed op hebt", adviseert De Bruin. "Je hebt straks een douanedocument nodig, dat is zeker. Regel dat met je klant."

Havenbedrijf Rotterdam zal binnenkort weer honderden bufferparkeerplaatsen inrichten voor ondernemers die dit soort zaakjes nog niet op orde hebben. Het havenbedrijf laat weten hoopvol gestemd te zijn. "Van alle tonnen vracht die naar het VK gaan, is 80 procent inmiddels gedekt door Portbase (het systeem dat de handel in goede banen moet leiden, red.). We willen naar 90 procent, dan zijn we al heel tevreden", stelt een woordvoerder.

Hiervoor is wel medewerking vanuit het bedrijfsleven nodig. "Als bedrijven goedbedoelde waarschuwingen negeren, dan gaat het dus niet lukken", stelt de zegsman van Havenbedrijf Rotterdam. TLN Brexit-coördinator De Bruin maakt dat beeld concreet. "Geen document, geen vervoer: zonder digitaal voorgemelde douanedocumenten mis je letterlijk de boot."