Het Britse Lagerhuis heeft er dinsdag voor gestemd de parlementaire agenda van de regering over te nemen en woensdag een motie in te brengen die een 'no deal-Brexit' bij wet moet verbieden. Dat is een gevoelige nederlaag voor de regering van premier Boris Johnson.

Na een lang debat stemden dinsdag 328 parlementariërs voor en 301 parlementariërs tegen de motie van de Conservatieve parlementariër Oliver Letwin om de agenda over te nemen.

"De consequenties van deze stemming betekenen dat het parlement op het punt staat elke mogelijke deal met Brussel te verpesten", zei Johnson in een reactie. "Dat betekent meer getreuzel, meer vertraging en meer verwarring. Het betekent ook dat de EU mag besluiten hoelang dit land lid van de EU blijft. Dat betekent dat we voor een keuze staan."

Johnson kondigde vervolgens aan dat zijn regering een motie zal indienen om vervroegde verkiezingen uit te schrijven.

Oppositieleider Jeremy Corbyn van Labour vatte de situatie als volgt samen: "Er is in dit Huis geen overeenstemming over een uittreding zonder deal, en er is in het land geen meerderheid voor een 'no deal'. Als de premier zo'n vertrouwen in zijn Brexit-beleid heeft, moet hij dat in een referendum aan het volk voorleggen."

Conservatieve rebellen worden partij uitgezet

De regering kreeg niet alleen de oppositie tegen zich, maar kampte ook met onenigheid in eigen rangen. De Conservatieve Partij heeft 21 rebellerende parlementsleden uit de partij gezet. Deze Tories steunden de motie waardoor Johnson de cruciale stemming verloor. Onder de verbannen leden zijn de vroegere minister Philip Hammond en Nicholas Soames, de kleinzoon van Winston Churchill.

De Conservatieve rebellen zullen hun zetels behouden, maar als onafhankelijke parlementsleden verdergaan. Bij de volgende verkiezingen mogen zij zich niet meer verkiesbaar stellen namens de Conservatieve Partij.

Cruciale week voor Brexit

De oppositiepartijen moesten deze week ingrijpen om een 'no deal-Brexit' te voorkomen, omdat Johnson besloot het aantal dagen dat het parlement zitting heeft in aanloop naar de Brexit te verminderen. "Een grondwettelijke schande", zei Lagerhuis-voorzitter John Bercow over de zogeheten prorogation, die ervoor zorgt dat het parlement een dag of vier minder bijeen zal komen tussen nu en 14 oktober - twee weken voor de Brexit.

Het Lagerhuis is dinsdag teruggekeerd van reces en wordt "op zijn vroegst op vrijdag 6 september en uiterlijk maandag 9 september" weer weggestuurd, tot na het partijconferentieseizoen. Daarmee komt het parlement stil te liggen voor zo'n vijf van de acht weken tot de Brexit.