Verschillende vooraanstaande politici van de Noord-Ierse Democratic Unionist Party (DUP) hebben woensdag gezegd dat het akkoord tussen het Verenigd Koninkrijk (VK) en de EU over de Britse uittreding niet acceptabel is voor zijn partij. 

In het kort

  • Nog geen duidelijkheid over inhoud akkoord
  • Brits kabinet om 15.00 uur bijeen voor spoedoverleg
  • Overige 27 EU-lidstaten in Brussel bijeen
  • Nog geen officiële reactie EU op akkoord

De Britse premier Theresa May staat voor de moeilijke taak haar kabinet te overtuigen van het voorstel en dat vervolgens door het Lagerhuis te loodsen.

Het Britse kabinet komt woensdag bijeen om over de voorlopige overeenkomst te praten. In Brussel doen de 27 ambassadeurs van de overige EU-lidstaten hetzelfde.

"Na wat we hebben gezien en gehoord, geloven wij niet dat dit de best mogelijke afspraak is", zei parlementariër Jeffrey Donaldson tegen de BBC. "We willen dat de Brexit doorgang vindt, maar dit is niet de juiste Brexit, omdat het VK als geheel niet de mogelijkheid krijgt om vrijhandelsovereenkomsten na te streven."

Dat het verwerpen van de Brexit-overeenkomst kan leiden tot de val van het kabinet van May en nieuwe verkiezingen, is een beeld dat de DUP "geen angst aanjaagt", aldus Donaldson.

Donaldson is de zogenoemde 'chief whip' van de DUP. Dat is de functionaris die ervoor moet zorgen dat parlementariërs de partijlijn volgen. De tien DUP-leden van het Britse Lagerhuis voorzien het minderheidskabinet van May van de gedoogsteun die het kabinet in het zadel houdt. 

DUP-partijleider Arlene Foster ging woensdagochtend op weg naar Londen. Ze liet weten niet van plan te zijn de toekomst van Noord-Ierland "stuurloos" te laten raken.

'Zwembadbenadering' moet Ierse grenskwestie oplossen

Hoewel nog niet officieel is bekendgemaakt hoe de kwestie rond de grens tussen Ierland en Noord-Ierland in de dinsdag bereikte overeenkomst wordt opgelost, hebben verschillende bij de onderhandelingen betrokken bronnen wel beschreven hoe die oplossing eruit moet komen te zien.

Het zou gaan om de zogeheten 'zwembadbenadering', schrijft de BBC. Volgens die benadering krijgen Noord-Ierland en de rest van het Verenigd Koninkrijk elk een andere status. Noord-Ierland zal in het 'diepe deel' worden geplaatst, terwijl de rest van het VK in het 'ondiepe deel' terechtkomt. Dat houdt in dat Noord-Ierland binnen de Europese markt en de douaneunie blijft en alle EU-regelgeving op die gebieden moet blijven volgen.

Volgens de DUP is het grote probleem bij deze benadering dat Noord-Ierland anders wordt behandeld dan de rest van het VK, vooral op het gebied van handel en het verkeer van goederen en personen. Het komt neer op een harde grens tussen Noord-Ierland en het Britse vasteland, vinden de Noord-Ieren, die dat van meet af aan hebben beschreven als totaal onacceptabel.

Een bijkomend risico dat de Noord-Ierse partij signaleert, is dat dit Schotse nationalisten een aanzet kan geven om het debat over Schotse onafhankelijkheid nieuw leven in te blazen.

De Schotse premier Nicola Sturgeon schreef op Twitter dat de benadering van May ervoor zal zorgen dat Schotland een slechte concurrentiepositie ten opzichte van Noord-Ierland zal krijgen. Het aantrekken van buitenlandse investeerders wordt voor de Schotten een stuk moeilijker, aldus Sturgeon, die ook aanstipte dat 62 procent van de Schotten in het Brexit-referendum tegen afscheiding stemde.

Conservatieve politici liggen ook dwars

Niet alleen de DUP heeft al voor de bekendmaking van de inhoud van de overeenkomst gezegd de deal te verwerpen. De voormalige leider van de populistische UK Independence Party (UKIP), Nigel Farage, een van de grootste voorstanders van de Brexit, noemde het woensdag "de ergste deal in de geschiedenis".

Ook binnen de Conservatieve Partij van May staat niet iedereen achter de premier. Twee andere belangrijke 'Brexiteers', oud-minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson en het parlementslid Jacob Rees-Mogg, lieten dinsdag al weten tegen te zullen stemmen als de overeenkomst wordt voorgelegd aan het Lagerhuis.