De vertrouwde naam van grote lokale boekhandels moet nieuw leven worden ingeblazen.

De historische lading van de vlaggenschepen onder de boekhandels, zoals Broese in Utrecht, Scholtens in Groningen, Donner in Rotterdam en Scheltema in Amsterdam, moet worden hersteld.

Daarvoor pleiten de succesvolle boekhandelaren Wim Waanders (In de Broeren) in Zwolle en Fabian Paagman van de gelijknamige boekhandel in Den Haag. Zij zeggen met afgrijzen toe te zien hoe de winkelketen Polare, een samenvoeging van Selexyz en De Slegte, door mismanagement in moeilijkheden is geraakt en tijdelijk de deuren heeft gesloten.

''Een goede boekhandel moet lokaal geworteld zijn, niet centraal geleid worden door een keten'', zegt Waanders, wiens familie 178 jaar geleden in Zwolle met de boekenverkoop begon. ''Polare heeft er een eenheidsworst van gemaakt.''

Derde generatie

Opvallend is volgens Fabian Paagman, telg van de derde generatie boekverkopers in het Haagse Statenkwartier, dat juist de kracht van lokaal sterk gewortelde namen overboord is gezet. ''Die vertrouwde namen moeten terug op de gevel'', aldus Paagman. ''De boekencultuur is gebaat bij authenticiteit.''

Mocht Polare verdwijnen, dan krijgt de boekencultuur in de grotere steden een flinke knauw. Nederland heeft nota bene twee vermeldingen in de top 20 van mooiste boekhandels ter wereld. Polare Maastricht, beter bekend als Dominicanen, wordt door zijn bijzondere vestiging in de voormalige Dominicanenkerk door de Britse krant The Guardian zelfs op nummer 1 gezet. The American Bookstore in Amsterdam is de tweede vermelding.

Mooie historie

Nederland heeft een mooie historie van bekende boekhandels, die deels door Polare zijn ingelijfd. De naam Broese in Utrecht gaat terug tot 1843. Arend Lubbertus Scholtens begon in 1841 met de verkoop van boeken in de studentenstad Groningen. Het zijn lokale iconen voor bibliofielen, die onder de naam Polare zijn voortgezet.

Zowel Paagman als Waanders meent dat grote lokale boekhandels met een breed assortiment levensvatbaar zijn. Het hoeven niet allemaal bestsellers zoals bij AKO en Bruna te zijn, zegt Waanders.

Verbouwing

Hij opende vorig jaar in de Broerenkerk in Zwolle een boekhandel die sindsdien ruim 400.000 bezoekers heeft getrokken. De verbouwing kostte circa 3 miljoen euro. ''Het gaat meer dan goed. We schrijven ongekende groeicijfers, ik schaam me er bijna voor'', zegt Waanders.

Zijn Haagse collega Paagman meldt eveneens een goed jaar achter de rug te hebben, terwijl de boekenverkoop met 20 procent terugliep. ''Polare en het verdwijnen van boekenclub ECI zijn onderdeel van een diarree aan slechte publiciteit. Maar als boekwinkel met een duidelijke Haagse signatuur, die 7 dagen per week open is en geldt als de huiskamer van Den Haag, zijn we oprecht optimistisch over onze toekomst.''