AMSTERDAM - De Nobelprijs voor de Literatuur 2011 is toegekend aan de Zweedse dichter Tomas Tranströmer.

Dat heeft het Nobelprijscomité donderdag in de Zweedse hoofdstad Stockholm bekendgemaakt.

“Middels zijn doorschijnende beelden geeft hij ons een nieuwe toegang tot de werkelijkheid”, aldus de Nobeljury.

Tranströmer stamt uit een Zweedse journalistenfamilie. Hij studeerde af als psycholoog en werkte lange tijd in dat beroep. Hij maakte zijn debuut als schrijver in 1954. Hij is de meest gevierde dichter van Zweden.

Volgens Tranströmers vrouw Monica Bladh-Tranströmer is de dichter ''ongelooflijk blij" en kwam de toekenning als ''een grote verrassing". Zijn vrouw deed het woord omdat de dichter zijn spraakvermogen verloor na een beroerte.

Hij maakte zijn debuut als schrijver in 1954. Zijn dichtwerk is in meer dan 50 talen uitgebracht en werd in het Nederlands vertaald door schijver J. Bernlef.

Nederlandse vertaling

In Nederlandse vertaling zijn geen gedichten leverbaar van de Tranströmer, zegt uitgeverij De Bezige Bij.

De verzamelbundel De herinneringen zien mij uit 2002 is niet meer leverbaar. De uitgever gaat bekijken of deze bundel opnieuw kan worden uitgegeven, aldus een woordvoerster.De Bezige Bij gaf in de jaren '80 en '90 een aantal bundels uit van Tranströmer.

De Zweed is de afgelopen jaren vaak getipt voor de Nobelprijs. Ook dit jaar werd hij veel genoemd, samen met de Syrische dichter Adonis en de Japanse auteur Haruki Murakami.

Het is de zevende keer dat iemand die in de Zweedse taal schrijft, de Nobelprijs voor de Literatuur krijgt. De laatste keer dat een Zweed de prijs kreeg, was in 1974. Aan de onderscheiding is een bedrag van 1,1 miljoen euro verbonden.

Jury

De jury van de Nobelprijs voor de Literatuur liet eerder deze week weten dat het meer deskundigen wil aantrekken om het werk te beoordelen van auteurs die in talen schrijven die niet in Europa gebezigd worden.

De winnaar van vorig jaar, de Peruaan Mario Vargas Llosa, was de eerste Latijns-Amerikaanse schrijver die de Nobelprijs ten deel viel sinds Gabriel Garcia Marquez in 1982.

Sinds Gao Xingjian in 2000 won, is er geen winnaar meer uit Azië geweest. Ook is het al lang geleden dat iemand uit het Midden-Oosten of uit Afrika de Nobelprijs won. Daarentegen zijn zeven van de tien laatste winnaars Europeanen.

Profiel Tomas Tranströmer

Overzicht: Nobelprijs voor de Literatuur

Alles over de Nobelprijzen 2011

Tomas Tranströmer wint Nobelprijs