AMSTERDAM - De verloren gewaande roman van schrijver en historicus Jacques Presser, Homo submersus, verschijnt volgende week. Dat heeft uitgeverij Boom maandag bekendgemaakt.

De verloren gewaande tekst is na 63 jaar teruggevonden bij zijn nabestaanden. Ze vonden een getypte doorslag achter een boekenkast.

Het origineel is er niet meer, aldus historicus Nico Markus.

Het boek van Presser (1899-1970) wordt gezien als de 'missing link' in het drieluik met De nacht der Girondijnen (1957), Pressers novelle over Kamp Westerbork, en Ondergang (1965), nog steeds het standaardwerk over de jodenvervolging in Nederland.

Liefdesverklaring

In Homo submersus, een roman uit de onderduikperiode, beschrijft de 27-jarige joodse kunsthistoricus zijn onderduikperikelen in boekvorm.

Behalve een literaire roman is het boek een gefictioneerd verslag van Pressers eigen onderduik én een liefdesverklaring aan zijn vrouw, die in 1942 werd opgepakt en de oorlog niet overleefde.

Afgewezen

Volgens Markus heeft Presser het boek vlak na de oorlog willen uitgeven, maar werd het afgewezen door de uitgever.

Nadien heeft de schrijver het nooit meer aanboden. Markus vermoedt dat het te pijnlijk was voor Presser zelf, omdat inmiddels duidelijk was geworden dat zijn vrouw in het concentratiekamp Sobibor was omgekomen.