Dit boekje over hedendaags populisme hoeft niet eens in luistereditie te verschijnen: bij het lezen ronkt Van Rossums bariton automatisch in c-mineur door je kamer.

Op de achterflap staat: ‘Hoe komt het dat steeds meer Nederlanders de overheid, het politieke systeem en de maatschappelijke elite als vijand zien?’

In dit boekje moeten we dus de antwoorden vinden op deze hete aardappel.

De inhoud van dit boek is voorspelbaar, al hebben braindeads die nog nooit een krant hebben ingezien misschien iets aan de opsomming van opkomst en ondergang van diverse politieke partijen die ‘populisme’ bedrijven – natuurlijk de LPF, Ton en PVV.

Populisme

Met populisme, een woord dat uitentreuren wordt herhaald, refereert Van Rossem enerzijds aan de bezorgdheid die in Nederland is ontstaan over de immigratieproblematiek (ik schrijf ‘bezorgdheid’, Van Rossem ‘boosheid’).

En anderzijds aan de boos/bezorgdheid om de aantasting van onze seculiere staat door toenemende religieuze invloeden. Een ontwikkeling die door de auteur onder de categorie ‘waanbeelden’ wordt geschaard en volgens hem is gebaseerd op niet noemenswaardige incidenten.

Borrelpraat

Het wemelt in dit boek van termen als waanbeelden en waanideeën: boos-bozig, psychisch wankel, borreltafelpraat, politieke kermisgasten, chaotisch geharrewar, enzovoorts. Het valt daardoor als politiek pamflet nauwelijks serieus te nemen.

Ofwel: al die geëmotioneerde kwalificaties overschaduwen de aanzienlijke berg kennis die Van Rossem over dit onderwerp bezit.

Valkuil

Veel feitenkennis is altijd goed, of beter gezegd: een goed begin. Maar met een foetertirade over LPF, TON en de PVV heb je natuurlijk nog geen antwoord op de vraag, vooropgesteld dat die vraag legitiem is. Maar als we het erop houden dat Van Rossem inhaakt op de media en politici en beweert dat media & politici het voortdurend over boze burgers hebben en zo de problemen onnodig opschroeven, dan heb je al meteen de eerste valkuil.

Want hoe boos/niet-boos/bezorgd waren de burgers voordat de media over immigratie- en islam-gerelateerde problematiek gingen schrijven/praten? Die vraag stellen is hem beantwoorden. Of Van Rossem gaat er onterecht vanuit dat media en politici bepalen hoe het volk zich voelt.

Vogelvluchtje

Daarnaast is een historisch overzicht in vogelvlucht natuurlijk bij lange na niet afdoende om de gevoelens onder de bevolking te duiden. Want nergens in dit boek is iets te vinden over de burgers voor wie Van Rossems boek niets nieuws te bieden heeft en desondanks wrevelig zijn. En dat zijn er nogal wat.

In het verlengde daarvan kun je eveneens concluderen dat er in Nederland een aanzienlijke groep is die zich qua ontwikkelingsniveau en intelligentie niet meer vertegenwoordigt voelt door hun bestuurders omdat ze veel ontwikkelder en intelligenter dan die bestuurders zijn. Die intelligente groep moet zich dus de wet laten voorschrijven door mensen die in veel opzichten hun mindere zijn.

En ja, daar wordt een burger boos van, temeer daar het ontwikkelingsniveau van bestuurders elk jaar daalt en dat van de burger steeds hoger komt te liggen. Als je zulks vertaalt naar een normale werkkring, waar een domme baas zijn veel intelligenter personeel moet aansturen, dan zie je meteen wat het probleem is. En in een samenleving gaat het niet anders.

Betutteling

Dat leidt weer tot die andere wrevel die inmiddels een vaste term in Nederland heeft gekregen: de ‘betutteling’. Komt ook al nergens in dit boek voor, terwijl het toch een van de hete aardappelen is waarvan er zoetjesaan een volle dampende pan op tafel staat. En die wrevel over de afgedwongen gelijkschakeling, dat artefact uit mislukte 20ste-eeuwse ideologieën – die bint is al zo vaak weggesmeten en op gestampt dat het puree is geworden.

Wat ook niet duidelijk wordt uit dit boekje, is waarom alleen degenen die zich over het thema immigratie/islam buigen als ‘populisten’ bestempeld worden. Voor degenen die zich bezorgd (of boos) maken over als klimaat, milieu, dieren of leeglopende kerken zijn er onetrack-issue partijen, maar die zijn dan weer niet populistisch. Of wel? Hier komen ze in elk geval niet aan de orde.