Wakker Dier wil de Nederlands Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) dwingen op te treden tegen 'plofkipproppen'. In Nederland worden veel meer kippen per vierkante meter toegestaan dan volgens Europese regels mag. De waakhond pakt deze praktijken volgens Wakker Dier niet aan.

De dierenwelzijnsorganisatie wil ook dat de Europese Commissie ingrijpt. Nederlandse boeren hebben volgens de organisatie onterecht geprofiteerd van een Europese uitzonderingsregeling.

Sinds 2007 mogen in de EU ongeveer zestien vleeskippen per vierkante meter worden gehouden, benadrukt Wakker Dier. Het gaat dan om maximaal 33 kilo op een oppervlakte van 1 bij 1 meter. "Lidstaten mogen hier bij uitzondering van afwijken als de kippensterfte beperkt is en de minimale welzijnsregels worden nageleefd. Alleen dan mag een land boeren toestaan om meer kippen te houden, oplopend tot 42 kilo dier per vierkante meter, circa 21 kippen."

De Nederlandse pluimveesector fokt volgens Wakker Dier nog massaal plofkippen voor de export. "Daarbij is het gebruikelijk om rond de 21 kippen per vierkante meter te houden: het maximum binnen de uitzonderingsregeling. De NVWA blijkt echter niet te controleren of bedrijven voldoen aan de bijbehorende voorwaarden."

'Veel boeren houden meer kippen dan toegestaan'

Veel boeren die van de uitzonderingsregels gebruikmaken, zouden een hogere kippensterfte hebben dan toegestaan. De dierenwelzijnsorganisatie wijst daarbij op landelijke sterftecijfers. "Zij mogen dus niet zoveel kippen per vierkante meter houden."

Wakker Dier zegt de wetsovertredingen te hebben achterhaald door documenten te wobben: een beroep op de Wet open overheid (voorheen de Wet openbaarheid van bestuur). De NVWA heeft de in 2021 opgevraagde beleidsstukken volgens de dierenwelzijnsorganisatie pas vrijgegeven na twee jaar en twee gerechtelijke uitspraken.

"Uit de stukken bleek dat de Europese Commissie de Nederlandse overheid al meermaals heeft gewezen op haar foutieve handhaving van de wetsovertreding."

Ministerie: de gegevens worden nu aangeleverd

De NVWA en het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit zijn nu in overleg over de interpretatie van de wet en de handhaving ervan, zegt Wakker Dier. Om verder uitstel te voorkomen wil de organisatie met een handhavingsverzoek bij de NVWA handhaving afdwingen.

Het ministerie bevestigt woensdag aan NU.nl dat er met de NVWA wordt gesproken over mogelijke aanpassingen in de regelgeving, zodat het toezicht en de handhaving op het sterftecijfer effectiever kunnen worden ingericht. "Naar aanleiding van de opmerkingen van de Europese Commissie is inmiddels geregeld dat deze gegevens worden aangeleverd", zegt een woordvoerder.

De NVWA ziet er volgens het ministerie op toe dat de informatie wordt aangeleverd. Het ministerie ontkent dat er niets met de informatie wordt gedaan, zoals Wakker Dier stelt.

"Toezichthouders kunnen deze gegevens inzien om te bepalen of er problemen zijn rondom dierenwelzijn op het bedrijf", legt de woordvoerder van het ministerie uit. "Bij een te hoog sterftecijfer handhaaft de NVWA door een brief te sturen en moet het bedrijf maatregelen nemen om het welzijn te verbeteren."