In haar toespraak bij de Nationale Herdenking op de Dam zei tv- en radiopresentatrice Dieuwertje Blok dat herdenken voor haar niet passief is. "Het gaat voor mij om de verbinding die je maakt met nu, met de toekomst. Wat doe je met de onverdraagzaamheid van nu, in je eigen land, je eigen buurt?"

Op de Dam vertelde de presentatrice over haar Joodse moeder, die zeventien was toen de Tweede Wereldoorlog begon en 2,5 jaar ondergedoken had gezeten. "Een Joods meisje in deze stad, in Amsterdam. Een meisje met levenshonger. Toen ik op die leeftijd uit huis ging om te genieten van nog meer vrijheid, werd die van haar juist steeds meer ingeperkt. Steeds meer plekken waar het haar verboden werd te komen, haar wereld werd steeds kleiner."

Blok noemde het jonge gezin waar haar opa en oma onderdoken zaten: Jaap en Ans de Haan en hun dochter Thea. "Het was voor hen zo vanzelfsprekend om te kiezen voor een groter belang dan dat van henzelf. Een keuze met gevaar voor eigen leven."

Ook vroeg ze zich af wat ze zelf zou hebben gedaan toen er op openbare plaatsen borden met daarop de tekst "Voor Joden verboden" verschenen. "Vaak denk ik dan: wat zou ik doen? Zo'n bord dat een groep landgenoten, je buren misschien wel, wegzet. Mensen terugbrengt tot één deeltje van wie ze zijn: hun kleur, religie, afkomst, noem maar op. Went zoiets? Zou ik wegkijken?"

'Dit soort vragen zouden ons elke dag moeten bezighouden'

Aan het einde van haar toespraak benadrukte Blok hoe belangrijk het is om te leren van de geschiedenis. Verder zei ze dat mensen ook vandaag de dag niet moeten worden teruggebracht tot één deel van hun verhaal.

"Het is heel mooi één dag per jaar twee minuten te herdenken, maar eigenlijk zouden dit soort vragen ons elke dag bezig moeten houden. Wat kunnen we leren van de geschiedenis, hoe doen we het zelf?"