Meerdere oudere, vrouwelijke en minderjarige asielzoekers hebben in de nacht van zaterdag op zondag buiten moeten slapen bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. Dat laat een woordvoerder van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) weten aan NU.nl. Het COA hanteert een 'voorrangsysteem' voor deze groep asielzoekers, maar dat bleek onvoldoende om hen allemaal een slaapplek te kunnen bieden.

Er is al maanden sprake van een crisissituatie in de opvang van asielzoekers. Het kabinet maakte met de veiligheidsregio’s afspraken over extra opvanglocaties in de hoop het aanmeldcentrum in Ter Apel te ontlasten. Maar vandaag blijkt dat twee derde van de regio’s de beloofde opvangplekken niet heeft gerealiseerd.

Daardoor ontstaan er ook deze dagen weer problemen bij het aanmeldcentrum in Ter Apel. Een woordvoerder van het COA kan niet precies zeggen hoeveel ouderen, vrouwen en kinderen de nacht noodgedwongen buiten hebben moeten doorbrengen, maar feit is dat de groep te groot was om gebruik te maken van het voorrangssysteem.

De groep bestond in ieder geval niet uit mensen die - ondanks dat zij een slaapplek binnen aangeboden kregen - tóch vrijwillig buiten wilden slapen. Dit doen sommige asielzoekers bijvoorbeeld om niet gescheiden te worden van mannelijke familieleden. "Maar over het algemeen maken ze van de voorrang gebruik."

Ook jonge, gezonde vrouwen zonder kinderen vallen onder de kwetsbare groepen die het COA voorrang geeft. "Een jonge vrouw alleen buiten laten slapen tussen tweehonderd mannen zal zij ervaren als onveilig", legt de COA-woordvoerder uit. "Ook dat is een vorm van kwetsbaarheid."

Het aantal slaapplekken dat vrijkomt op het aanmeldcentrum wisselt per dag. Dat komt doordat ook de doorstroom van de asielzoekers naar bijvoorbeeld een asielzoekerscentrum (azc) de ene dag groter is dan de andere. De afgelopen dagen meldden zich in het aanmeldcentrum in Ter Apel vooral mannelijke asielzoekers.

COA gaf zoektocht naar slaapplekken zaterdag op

De afgelopen twee nachten sliepen zo'n 150 asielzoekers noodgedwongen buiten. Van zaterdag op zondag waren dat er ruim tweehonderd. Het COA zei toen tegen NU.nl dat het de zoektocht naar slaapplekken voor die avond had opgegeven. Het ging volgens het orgaan in de nacht van zondag op maandag ondanks een nieuwe zoektocht om ongeveer 150 personen.

Volgens het COA waren er toen asielzoekers die uit eigen wil buiten gingen slapen. Het zou daarbij gaan om mensen die hopen op die manier 's ochtends vooraan te staan in de rij asielzoekers die in Ter Apel moeten wachten op registratie en identificatie. Die rij begint buiten de poort van het aanmeldcentrum.

Luifels tegen de voorspelde regen

Het COA laat weten luifels te hebben geplaatst voor het geval asielzoekers toch buiten moeten slapen. Maar net als de afgelopen dagen zegt het orgaan er via contact met gemeenten en veiligheidsregio's alles aan te doen om alle asielzoekers een slaapplek te kunnen bieden.

"Asiel in Nederland is de allergrootste behoefte voor deze mensen", voegt de COA-woordvoerder daaraan toe. "Ze komen naar ons land voor hun veiligheid."

Veel minder instroom dan in 2015

Nederland kampt al maanden met een opvangcrisis. Dit terwijl de aantallen asielzoekers die naar ons land komen relatief meevallen: ongeveer twee- tot drieduizend per maand, tegenover ruim tienduizend per maand tijdens de vluchtelingencrisis in 2015. Het Ministerie van Justitie en Veiligheid meldde maandag dat de asielinstroom tussen 8 en 14 augustus ongeveer 800 personen bedroeg.

Het probleem is de doorstroming van het aanmeldcentrum in het Groningse Ter Apel naar asielzoekerscentra of een reguliere woning. Daardoor puilt het aanmeldcentrum structureel uit.