Per 2023 wordt individueel risicogedrag bepalend bij het selecteren van bloed- en plasmadonoren, laat minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid) woensdag aan de Tweede Kamer weten. Nu mogen seksueel actieve homo- en biseksuele mannen alleen bloed doneren als ze langer dan een jaar een monogame relatie hebben of hun laatste seksuele contact langer dan vier maanden geleden was.

Bloed- en plasmadonatie wordt nu dus ook mogelijk gemaakt voor mannen die wisselende seksuele contacten hebben met andere mannen. Bloedbank Sanquin gaat het besluit of iemand wel of geen donor mag worden vanaf januari volgend jaar baseren op een vragenlijst over iemands gedrag, meldt Kuipers.

Tot 2015 was het voor seksueel actieve homo- en biseksuele mannen helemaal niet toegestaan om bloed te doneren. Dat was zo bepaald, omdat zij statistisch een hoger risico lopen op bijvoorbeeld hiv, het seksueel overdraagbare virus dat aids veroorzaakt. De uitsluiting werd door veel mannen als discriminerend ervaren.

Vervolgens werd de regel dat bloeddonatie alleen mocht als de donor in de vier maanden daarvoor geen seks had gehad. Na onderzoek werden vorig jaar de regels pas echt versoepeld.

Bloed- en plasmadonatie werd mogelijk voor mannen die een "duurzame monogame relatie" hebben met andere mannen. Dat wil zeggen dat ze langer dan een jaar samen zijn. Ook wie vier maanden geen seks had, mocht blijven doneren.

Sanquin voert bij iedereen die bloed doneert een bloedtest uit. Bij afwijkingen, bijvoorbeeld een infectieziekte, wordt het bloed niet gebruikt.

Minister en COC Nederland blij met de wijziging

Door de aanvullende vragenlijst moet straks duidelijk worden of mensen die bloed willen doneren door hun gedrag een verhoogd risico lopen. Een belangrijke vraag kan dan bijvoorbeeld zijn of iemand met wisselende bedpartners altijd een condoom gebruikt.

Kuipers vindt het een goede zaak dat de bloedbank deze wijziging wil doorvoeren. "Ik ben blij dat individueel risicogedrag leidend wordt bij het donorselectiebeleid en niet iemands geaardheid."

Ook COC Nederland is blij met de stap van Sanquin. "De aanhouder wint", reageert COC-voorzitter Astrid Oosenbrug namens de belangenbehartiger voor de lhbtiq+-gemeenschap. "Niet met wie je seks hebt, maar of je veilige seks hebt moet bepalend zijn voor de vraag of je bloed mag doneren."