De terrorismebestrijding in Nederland richt zich de komende jaren op extremisme uit extreemrechtse hoek. Dat staat in de Nationale Contraterrorisme Strategie die minister Dilan Yesilgöz (Justitie en Veiligheid) vrijdag naar de Tweede Kamer stuurde. Ook komt er meer aandacht voor eenlingen met extremistische denkbeelden, "vaak in combinatie met extreme antioverheidssentimenten en complotdenkbeelden".

De vorige strategie van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) van het ministerie van Justitie en Veiligheid stamde uit 2016. "Dat was een andere periode", zegt Yesilgöz.

Toen was er nog veel gaande rond de ontwikkelingen van terreurorganisatie Islamitische Staat en de naweeën daarvan. Maar online en op het darkweb is nu te zien dat juist eenlingen een reële dreiging vormen, aldus Yesilgöz. De komende vier jaar zal daar zowel online als "op straat" meer aandacht aan worden besteed.

Uit het jaarverslag van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) over 2021 bleek eerder al dat rechts-extremisme en antioverheidsprotesten een groter veiligheidsprobleem zijn geworden.

Volgens de AIVD delen allerlei extreemrechtse stromingen een wereldbeeld "waarin de witte bevolking van (onder meer) Nederland structureel wordt benadeeld, en zelfs in het voorbestaan wordt bedreigd door 'omvolking' of genocide".

Deze ideeën zijn verder aangewakkerd door de coronamaatregelen en complottheorieën. Ze gaan bovendien vaak gepaard met antisemitisme. Het is volgens de inlichtingendienst inmiddels voorstelbaar dat rechts-extremisten een terroristische aanslag zullen plegen.

Dreiging uit jihadistische hoek niet verdwenen

In de strategie wordt er wel op gewezen dat de dreiging vanuit jihadistische hoek nog niet helemaal verdwenen is.

Zo worden de aankomende jaren meerdere veroordeelde terroristen die vastzaten op speciale terrorismeafdelingen vrijgelaten. Volgens de minister moet er "extra aandacht zijn voor veilige en gecontroleerde re-integratie na detentie".

Hoewel de NCTV op dit moment geen concrete aanwijzingen heeft voor een aanslag, is het risico nog altijd "aanzienlijk". Dat is niveau drie op de schaal van vijf punten die de terrorismebestrijder aanhoudt.

Yesilgöz wil ook dat terroristen langer vastgezet kunnen worden. Nu is de maximale gevangenisstraf voor deelname aan een terroristische organisatie vijftien jaar. Wat Yesilgöz betreft mag dat naar twintig jaar.