De Nationale ombudsman was door de gemeente, die eigenaar is van de openbare begraafplaats, gevraagd de zaak te onderzoeken. Een groep van zes personen ging op zoek naar "spirituele energieën van overledenen".

De zaak kwam aan het licht toen de vader van een overleden kind een achtergelaten videocamera vond met daarop filmbeelden van de bijeenkomst. De directeur van Rusthof, die toestemming gaf, is begin deze maand op non-actief gesteld. Nabestaanden van 42 overledenen op de begraafplaats hebben begin deze maand aangifte gedaan van grafschennis.

Omdat de begraafplaats na sluitingstijd verboden gebied is, had de directeur de groep geen toestemming mogen geven om in de late avond op het terrein te komen. Die bevoegdheid is aan het college, aldus de ombudsman.

'Inbreuk op de intieme band met een overleden kind of nabestaande'

De Nationale ombudsman doet geen uitspraak over de vraag of het passend is om een paranormaal onderzoek te doen op Rusthof. Hij zegt wel dat hij zich "de emoties en de gevoelens van verdriet, onmacht en woede" van nabestaanden goed kan voorstellen.

"Er is - zo voelen velen dat - een onacceptabele inbreuk gemaakt op de persoonlijke en intieme band met een overleden kind of nabestaande", aldus de ombudsman. Hij vindt dat het Amersfoortse gemeentebestuur direct nadat de kwestie bekend was geworden persoonlijk met betrokkenen had moeten praten in plaats van brieven had moeten sturen. Het college had een luisterend oor moeten bieden en moet dat nu alsnog gaan doen, luidt de aanbeveling.

Uit het onderzoek van de ombudsman blijkt dat de spirituele groep sensoren op graven heeft geplaatst. Als die reageerden, bleef de groep langere tijd bij een graf staan en werden er vragen gesteld. Daarvan zijn geluids- en filmopnames gemaakt.