De maatschappelijke kosten van drugscriminaliteit in Nederland bedragen jaarlijks 3,2 tot 4,1 miljard euro. Dat staat in een rapport dat demissionair minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) dinsdag naar de Tweede Kamer stuurde.

In het rapport keken onderzoekers naar de kosten van het strafrecht, maar ook naar de medische, sociale en economische kosten van drugscriminaliteit. De politie is jaarlijks 1,1 tot 1,6 miljard euro kwijt aan de bestrijding van drugscriminaliteit. De kosten voor de rechtspraak bedragen jaarlijks ongeveer 170 tot 270 miljoen euro.

Bij de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI), de organisatie die namens het ministerie door de rechter opgelegde straffen uitvoert, wordt jaarlijks 20 tot 35 procent (400 tot 700 miljoen euro) van het budget ingezet op drugscriminaliteit. Uit onderzoek bij de DJI blijkt dat 20 procent van alle gedetineerden direct te koppelen zijn aan overtredingen van de Opiumwet.

Daarnaast zijn er nog medische kosten. Drugsverslaving kost Nederland jaarlijks 250 miljoen euro. Over de sociale kosten melden de onderzoekers onder meer dat 5 procent van alle werkeloosheidsuitkeringen gerelateerd zijn aan drugs, wat de samenleving jaarlijks in totaal 320 miljoen euro kost. Bij arbeidsongeschiktheidsverzekeringen gaat het ook om minimaal 5 procent, oftewel 200 miljoen euro.

Jaarlijks 550 miljoen euro aan bestrijding witwaspraktijken

Naast strafrechtelijke, medische en sociale kosten zijn er ook kosten die worden gemaakt die betrekking hebben op de economie. De totale economische kosten bedragen jaarlijks 600 miljoen euro.

Het gaat hierbij bijvoorbeeld om het bedrag dat banken kwijt zijn aan de bestrijding van witwaspraktijken. Jaarlijks is dat ongeveer 550 miljoen euro. In Nederland gaat naar schatting jaarlijks 16 miljard euro aan zwart geld rond, het overgrote deel gerelateerd aan drugshandel en fraude.

Ook komt jaarlijks een bedrag van 47 miljoen euro aan economische kosten voor rekening van vroegtijdige schoolverlaters die voor een criminele carrière kiezen.

Grapperhaus had eerder dit jaar de Tweede Kamer toegezegd de maatschappelijke kosten van drugscriminaliteit te onderzoeken en de onderzoeksresultaten voor Prinsjesdag met de Tweede Kamer te delen.