Opnieuw hebben vorig jaar meer meisjes zich laten vaccineren tegen HPV, het virus dat onder meer baarmoederhalskanker kan veroorzaken, blijkt uit cijfers van het RIVM. De HPV-vaccinatiegraad voor meisjes uit 2006 ligt nu op 63 procent, wat 10 procent meer is dan vorig jaar. Nog niet eerder lag de vaccinatiegraad voor HPV zo hoog.

Wat is HPV?

  • HPV staat voor humaan papillomavirus.
  • Ieder jaar krijgen in Nederland duizend vrouwen en vijfhonderd mannen kanker door het virus.
  • HPV is zeer besmettelijk en seksueel overdraagbaar. De meeste mensen die in contact komen met het HPV-virus merken daar overigens niets van.
  • Het HPV-vaccin werkt het beste als je nog geen seks hebt gehad, vandaar dat het aan meisjes wordt gegeven in het jaar dat ze dertien worden.
  • Het vaccin kan niet helemaal voorkomen dat je bijvoorbeeld baarmoederhalskanker krijgt, maar biedt wel voor een groot deel bescherming.

Opvallend is wel het verschil tussen de landelijke vaccinatiegraad en die in de vier grote steden (Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht). Onder jongeren met een Turkse en Marokkaanse achtergrond is de vaccinatiegraad het laagst.

"In deze vier grote steden is bijvoorbeeld maar 14 procent van de meisjes met ouders met een Marokkaanse achtergrond gevaccineerd tegen HPV, terwijl dat landelijk 63 procent is", vertelt Jeanne-Marie Hament, RIVM-programmamanager van het Rijksvaccinatieprogramma in gesprek met NU.nl.

"We weten nog niet precies waar dat aan ligt, daar moeten we nog verder onderzoek naar doen", vervolgt ze.

"Geven we voldoende informatiemateriaal? Misschien wordt de brief die we sturen wel niet gelezen. Of spelen er hele andere afwegingen", werpt Hament wat suggesties op waarom de vaccinatiegraad bij jongeren met ouders met een migratieachtergrond lager ligt. "Maar dat zijn vooralsnog aannames. Je moet daar voorzichtig mee zijn en echt met de jongeren en ouders in gesprek gaan."

Ook kleine kinderen iets meer gevaccineerd

Die gesprekken gaan ook gevoerd worden. De GGD's van de vier grote steden gaan dat doen. Ook zijn er al lokale initiatieven in de vier grote steden op gang gekomen, zoals het persoonlijk uitnodigen voor de vaccinatie zodat er over gesproken kan worden.

Overigens ligt de HPV-vaccinatiegraad nog hoger als de prikken die na de veertiende verjaardag zijn gegeven worden meegerekend. In dat geval is de vaccinatiegraad 68 procent.

Ook de vaccinatiegraad tegen andere infectieziekten tegen het Rijksvaccinatieprogramma, zoals mazelen, rode hond en de bof, is licht gestegen. Van de kinderen die in 2018 zijn geboren kreeg 91,3 procent alle prikken uit het Rijksvaccinatieprogramma voor ze twee jaar zijn. Dat is een stijging van 0,5 procent ten opzichte van vorig jaar.

RIVM is tevreden over vaccinatiecijfers

Het zorgt voor tevredenheid bij Hament, die na jarenlang jeugdarts te zijn geweest dit jaar is begonnen als programmamanager van het Rijksvaccinatieprogramma bij het RIVM.

"10 procent stijging van de HPV-vaccinatie is een enorme stap vooruit. Ook is voor het tweede jaar op rij het aantal babyvaccinaties gestegen. We zijn hartstikke tevreden."

Volgend jaar krijgen ook jongens het HPV-vaccin aangeboden. Want het Humaan Papillomavirus kan niet alleen baarmoederhalskanker veroorzaken, maar ook keel-, mond-, anus- en peniskanker en kan dus ook voor mannen gevaarlijk zijn.

Hament: "Ik hoop dat ouders gemotiveerd zijn om hun kinderen ertegen te laten vaccineren. Het is een mooie stip op de horizon: dat de toekomst voor de jeugd zoveel mogelijk HPV-kankervrij wordt."