De overheid moet meer doen om gezond eten te promoten en ongezond gedrag tegen te gaan, stelt de Raad voor Volksgezondheid en Samenleving (RVS) woensdag in een rapport. Daarom wil het adviesorgaan dat de btw op groente en fruit wordt verlaagd en dat er een verbod komt op reclame voor ongezond voedsel. Ook een suikertaks zou volgens de RVS kunnen bijdragen aan een gezonder leefpatroon.

In het advies schrijft de RVS dat gemeenten de bevoegdheid zouden moeten krijgen om het aantal snackbars en andere fastfoodketens te beperken, om zo een gezondere leefomgeving te creëren.

Het adviesorgaan benadrukt dat hiervoor grote investeringen nodig zijn. Volgens de RVS zou 2 procent van de begroting van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), wat neerkomt op ruim 1,7 miljard euro, een goed startbudget zijn.

Het tegengaan van gezondheidsachterstanden in de samenleving moet daarnaast wettelijk worden vastgelegd, benadrukt de RVS. Er moet een ondergrens komen wat betreft gezondheidskansen voor burgers, net als nu al het geval is met het bestaansminimum.

'Kansen op gezondheid ongelijk verdeeld'

Volgens de adviesraad zijn de kansen op gezondheid op dit moment zeer ongelijk verdeeld en hangen ze samen met sociale problemen, zoals werkloosheid, een laag inkomen, schulden en een ongezonde leefomgeving. Zo leven mensen met een kwetsbare positie (lager inkomen en een praktische opleiding) gemiddeld zeven jaar korter dan mensen met een hogere opleiding en een hoog inkomen. Ze leven daarnaast zo'n vijftien jaar korter in goede gezondheid.

Door de coronacrisis zijn de verschillen tussen groepen alleen maar uitvergroot, is te lezen in het rapport.

De raad vindt dat de regering meer moet doen om de maatschappelijke oorzaken centraler te stellen in alle lagen van de overheid. Ook moet er beter worden samengewerkt tussen relevante ministeries om tot een meerjarige aanpak te komen. "Door de complexiteit van de problematiek duurt het immers lang voordat effecten zichtbaar worden", aldus de RVS.