Het Openbaar Ministerie (OM) ziet geen heil meer in de vervolging van Gerrit Jan van D., hoofdverdachte in de zaak-Ruinerwold. Dat liet justitie donderdag tijdens een zitting weten. Als gevolg van een hersenbloeding lijkt de 68-jarige man zijn proces niet goed te begrijpen. Ook kan hij nauwelijks communiceren.

De rechtbank neemt volgende week een besluit over de vervolging van Van D. Maar aangezien het OM ervan wil afzien en deskundigen eerder zeiden dat de zaak weinig zin heeft, lijkt het slechts een kwestie van tijd voor er officieel een streep door het proces wordt gehaald.

Van D. wordt ervan verdacht dat hij zes van zijn kinderen jarenlang tegen hun wil vasthield op een boerderij in het Drentse dorp Ruinerwold. Ook stond hij terecht voor het misbruiken van twee van zijn kinderen.

Het OM erkent dat de beslissing voor de vier oudste kinderen een klap in het gezicht is. Zij wilden dat hun vader vervolgd zou worden, zodat een rechter hun leed zou erkennen. Een eerlijk proces is volgens het OM echter niet mogelijk, omdat Van D. zichzelf niet kan verdedigen.

De jongste kinderen van Van D. zouden weer met hun vader willen samenwonen. Het OM stelt dat zij in het afgelopen anderhalf jaar "de samenleving hebben kunnen leren kennen" en er zelf voor kunnen kiezen om opnieuw met hun vader in afzondering te gaan leven.

Van D. zit inmiddels bijna anderhalf jaar vast. Zijn verdediging heeft gevraagd de voorlopige hechtenis op te heffen.

Onduidelijk of hij vragen begrijpt

De vader is in 2016 getroffen door een ernstige hersenbloeding, wat voor veel schade in zijn linkerhersenhelft heeft gezorgd. Volgens deskundigen kan hij vragen beantwoorden door bijvoorbeeld te gebaren, maar betekent dit niet dat hij alle vragen ook daadwerkelijk begrijpt.

De deskundigen zeiden vorige week dat Van D. vanwege zijn aandoening niet kan terechtstaan. "Het wordt al lastiger voor hem als je ontkennende zinnen gebruikt of vragen dubbel stelt", zo schetste een logopedist. "Hij lijkt vooral op het inhoudswoord in de zin te reageren en niet op het woord 'niet'."

Verdachte had helft van de testvragen fout

Ook zijn tests met plaatjes uitgevoerd. Zo toonden ze hem een afbeelding van een aap en vier andere dingen, waaronder een banaan. Hij moest dan vanwege de link met de aap de banaan aanwijzen. Hij gaf tijdens de tests echter in de helft van de gevallen niet het goede antwoord.

De neuropsycholoog liet weten dat het onwaarschijnlijk is dat zijn toestand door behandeling op korte termijn drastisch zal verbeteren. Vaak herstellen mensen binnen een jaar na een hersenbloeding het meest.