Hoe duidelijk een zwemverbod door de reddingsbrigade ook wordt gegeven, toch gaan badgasten alsnog de zee in, bleek afgelopen weekend weer. De reddingsbrigade moest alleen zondag al tientallen keren levensreddend optreden en meerdere mensen overleden alsnog nadat ze uit zee waren gered. De eigen veiligheid van mensen op het strand is vaak een "blinde vlek", constateert Koen Breedveld, directeur van Reddingsbrigade Nederland, in gesprek met NU.nl.

Vanwege aflandige wind en het gevaar op sterke stromingen in zee hees de reddingsbrigade aan een groot deel van de Nederlandse kust de afgelopen dagen de rode vlag, wat een zwemverbod in zee betekent.

"Hoe kan het dan toch dat al die mensen in zee springen en hun eigen veiligheid vergeten?", vraagt Breedveld zich af, die zich naar eigen zeggen verwonderde hoe met waarschuwingen van de reddingsbrigade werd omgegaan.

"We hebben de rode vlag gehesen, en mensen met man en macht gewaarschuwd. Daar besteden we echt veel tijd aan, maar ik stel vast dat dat niet voldoende is. Daar moeten we meer werk van maken. De boodschap dat je naar de vlaggen en de reddingsbrigade kijkt voor je de zee in stapt is onvoldoende doorgedrongen tot burgers", aldus de directeur van de Reddingsbrigade.

Reddingsbrigade wil meer voorlichting geven

Daarom pleit Breedveld voor meer voorlichting over de gevaren van de zee. Hij denkt aan waarschuwingen vertalen in het Pools en Arabisch, maar ook aan kort voor de vakantie lesgeven op basisscholen.

"Ik wil lifeguards laten vertellen wat hun ervaringen zijn. Mensen meenemen naar de waterkant en laten ervaren wat er gebeurt tijdens plotselinge kou, stromingen en diepten."

"De vlaggen (die aangeven of het veilig is om in zee te zwemmen, red.) hangen meestal bij de post van de reddingsbrigade en soms ook bij de strandopgang. Maar het komt ook voor dat het eerste dat je ziet op het strand een Ola-vlag is, waar je ijs kunt kopen. Ik wil op iedere 500 of 1.000 meter van het strand een waarschuwingsvlag, zodat mensen kunnen waarnemen wat er aan de hand is."

Reddingsbrigade Den Haag redt tientallen mensen uit zee
94
Reddingsbrigade Den Haag redt tientallen mensen uit zee

'Kustgemeenten zouden kunnen helpen financieren'

Als de baas van de strandwachten de vraag krijgt voorgelegd wie die extra voorlichting en waarschuwingen moet financieren, zegt hij resoluut: "Dat is eigenlijk niet mijn zorg. De veiligheidsregio's aan de kust zouden wat kunnen betekenen, maar ook de ministeries van Volksgezondheid en Infrastructuur en Waterstaat hebben daar een rol in."

"We verdienen miljoenen aan de kust en aan het water en als ik zie hoeveel geld er beschikbaar is om mensen voor te lichten over waterveiligheid... dat staat in schril contrast. Als iedere kustgemeente nou eens 5.000 of 10.000 euro beschikbaar stelt, dan komen we al een heel eind."

Zondag was het toppunt qua drukte op de stranden. De strandwachten zagen op een gegeven moment zo veel mensen in zee zwemmen dat het voor hen flink aanpoten was om alles goed in de gaten te blijven houden. Dus werd de rode vlag gehesen. In totaal vier mensen kwamen verspreid over de kust om het leven.

“Ik hoop dat mensen na alle berichten een beter besef hebben van de gevaren van de zee.”
Koen Breedveld, directeur Reddingsbrigade Nederland

Volgens Breedveld lag de drukte en het gevaar aan een combinatie van factoren. "Meer mensen houden door coronamaatregelen thuis vakantie. Ook mensen in onze buurlanden reizen minder ver dan ze gewend zijn. Daarnaast stond er aflandige wind en was de stroming heel sterk."

Het warme weer lijkt ook komend weekend nog niet voorbij te zijn, dus dreigt een mogelijk zelfde scenario als afgelopen weekend. Maar daar is Breedveld niet bang voor. "Ik ben een optimist pur sang. Ik hoop dat mensen na alle berichten toch een beter besef hebben van de gevaren van de zee."

Handhaving door politie is lastig

En als het onverhoopt toch misgaat? "Dan moeten we contact zoeken met politie en boa's en hen laten helpen om alle badgasten duidelijk te maken de zee uit te gaan. Officieel kan op bepaalde plekken verboden worden om te zwemmen en dan kan er gehandhaafd worden. Maar ik vrees dat de genegenheid tot handhaven niet groot is bij de politie. Die heeft het ook druk."

Het reddingswerk staken ligt volgens Breedveld "niet in de aard" van de reddingsbrigade. "Dat gaat niet gebeuren. Punt."

"Als het de reddingsbrigade over de schoenen loopt, kunnen we wel besluiten om de rode vlag te hijsen. Dat doen we niet alleen bij een gevaarlijke zee, maar ook als er zo veel mensen zijn dat wij hun veiligheid niet kunnen garanderen. Dat is niet onszelf terugtrekken, maar een boodschap aan de strandgangers: wees je ervan bewust dat ook wij maar twee handen hebben."

Gevaar op zee: wat is een mui en hoe kom je eruit?
85
Gevaar op zee: wat is een mui en hoe kom je eruit?