Vrijdag gaat het proces tegen zes mannen verder die verdacht worden van het voorbereiden van een terroristische aanslag in Nederland. Plannen die voorkomen konden worden dankzij de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD). Of werden de mannen juist door hen uitgelokt?

De beelden die eind september 2018 naar buiten komen zijn spectaculair. leden van de landelijke eenheid lopen in Weert met getrokken wapens op een wit busje af waar vier van de verdachten inzitten. Tegelijkertijd valt er in Arnhem een arrestatieteam binnen.

Het is het resultaat van een succesvolle infiltratieactie van de politie die in april 2018 wordt opgezet. Aanleiding is een ambtsbericht van de AIVD die luidt dat geboren Irakees Hardi N. een groep mensen om zich heen heeft verzameld die een aanslag willen plegen op een groot evenement in Nederland met vele slachtoffers tot gevolg.

Vlak voor de aanhouding in Weert heeft de inmiddels 36-jarige N. samen met drie medeverdachten in een van de vakantiehuisjes aldaar instructies gekregen hoe om te gaan met (onklaar gemaakte) handvuurwapens, kalasjnikov's en bomvesten. Ook zijn twee agenten aanwezig die zich voordoen als wapenleveranciers. Ondertussen wordt alles vastgelegd op de camera's en afluisterapparatuur waarmee het huisje volgehangen is.

Politie arresteert verdachten van beramen aanslag in Nederland
29
Politie arresteert verdachten van beramen aanslag in Nederland

Verdachten wilden eerder al naar Syrië afreizen

Ontkenning van deze feiten heeft dan ook weinig zin en dat doet N. dan ook niet. Hij wordt beschouwd als de spil van de terroristische organisatie die de mannen in de leeftijd van 22 tot 31 jaar zouden vormen. Drie van hen zijn al eerder veroordeeld voor het willen uitreizen naar Syrië en willen deelnemen aan de gewapende strijd.

Een van hen is N. Hij krijgt in 2016 eerst nog een celstraf van 1,5 jaar opgelegd, die in 2017 in hoger beroep wordt omgezet naar twee jaar, waarvan 21 maanden voorwaardelijk.

Telefoon met potentieel bewijs is zoek

Een lage straf die de AIVD volgens N. wellicht maar moeilijk te verkroppen vond. Het is deze inlichtingendienst die volgens N. in 2017 een "zaadje in zijn geest heeft gepland".

Niet lang nadat hij vrij is wordt hij namelijk online benaderd door jihadisten Abu Hajar en Abu Mousab, die naar overtuiging van de verdediging AIVD-agenten zijn.

Het zijn deze personen die N. zouden hebben aangezet tot het plannen van een aanslag en uitlokken mag niet volgens de wet. Ze dringen er bij M. op aan om een nieuw en veilig mailadres aan te maken zodat een persoon contact met hem kan opnemen.

Die persoon blijkt Abu Hamza. "I am appointed by the brothers", schrijft hij in zijn eerste bericht. "You must have been expecting my email". Hamza is in werkelijkheid een politie-infiltrant.

Het aandringen op de ontmoeting is volgens N. slechts één van de voorbeelden dat hij is uitgelokt. Om dit te bewijzen had N. graag de inhoud van zijn iPhone 5 willen laten zien aan de politie. Hierop zouden alle gesprekken staan die zijn gevoerd met Hajar en Mousab.

Bij een verhoor in januari van dit jaar beloven de agenten N. de telefoon de volgende keer mee te nemen. Een belofte die nooit ingelost kan worden, want het toestel blijkt bij een interne verhuizing te zijn kwijtgeraakt.

Advocaat: 'Ben in een film beland'

Het geeft de advocaat van N., Serge Weening op de eerste dag van de inhoudelijke behandeling het gevoel in een film te zijn beland. "Een film waarin de geheime diensten bewijs laten verdwijnen", houdt de advocaat de rechtbank voor. "Maar als je dit zegt, zetten mensen je weg als complotgekkie".

"Bezijden de waarheid", reageert officier van justitie Ferry van Veghel fel op de veronderstelling. Hij moet toegeven dat het kwijtraken van de telefoon nooit had mogen gebeuren, "maar dat er bewijs is verdoezeld, zijn hele grote woorden zonder feitelijke grondslag."

Hij zegt niet te weten wie er schuilgaan achter de namen Hajar en Mousab, maar dat elk initiatief voor het plannen van een aanslag bij N. vandaan kwam. "Een droom", zoals hij dat volgens de officier omschreef.

Een aanslag die, als deze niet was voorkomen, volgens het OM tientallen mensen het leven had kunnen kosten met een festival als Pride Amsterdam als mogelijk doelwit. Op 19 juni wordt de strafeis in deze zaak verwacht.