Het Openbaar Ministerie (OM) in Amsterdam maakt zich zorgen over de toename van jongeren die sneller naar steek- of vuurwapens lijken te grijpen. Dat zegt hoofdofficier van justitie John Lucas in het eindejaarsinterview met nieuwspartner AT5.

Eén van de zaken waaraan hij refereert is de gewelddadige steekpartij in Amsterdam Zuidoost, afgelopen september, waarbij een achttienjarige jongen om het leven kwam.

Rapper Jay-Ronne Grootfaam werd doodgestoken voor de flat Florijn. Volgens het OM werd daarbij gebruikt gemaakt van een kapmes. Twee verdachten van achttien en twintig jaar zitten nu vast. Volgens justitie behoorden zowel het slachtoffer als de verdachten tot rivaliserende rapgroepen, die elkaar in video's naar het leven staan.

"Mijn zorg is groot. Je ziet dat jonge mensen heel makkelijk tot geweld komen en daar vervolgens weer raps over maken. Dit veroorzaakt zorgen over de toekomst, dat je het niet helemaal onder controle krijgt", zegt Lucas.

'Strafrecht gaat het niet onder controle krijgen'

Eerder uitte ook hoofdcommissaris Frank Paauw al zijn zorgen over jongeren die zich makkelijk bewapenen.

De hoofdofficier van justitie benadrukt dat oppakken, vervolgen en veroordelen niet genoeg is.

"Het strafrecht gaat het niet onder controle krijgen. Wij kunnen het oppakken en de afschuwelijke uitkomsten van dit soort gevechten bestraffen, maar de basis, de oplossing, hiervan zit in de wijk zelf. Je moet dit als samenleving niet willen en niet aanvaarden", stelt Lucas.

Veel kinderen leven in omgeving waar geweld normaal is

Toch beseft hij dat dat makkelijker gezegd is dan gedaan. "Omdat veel jongeren daar in een omgeving leven waar geweld misschien normaal is."

"Ik weet niet of het door de rapvideo's komt of dat video's het gevolg zijn van het feit dat men in een omgeving van geweld leeft, maar die zorg is wel heel groot. En je ziet dat het aantal incidenten toeneemt: jonge mensen die schieten of steken."

Vorige maand werd een 21-jarige man tot twaalf jaar cel veroordeeld voor het doodschieten van een andere rapper, de achttienjarige Gondilio Lowland, alias 'Bolle'.

De moeder van het slachtoffer hield in oktober van dit jaar een toespraak bij de herdenking van haar zoon. Daarin zei ze dat ouders hun kinderen beter in de gaten moeten houden.

'Pak kind bij de hand en zoek hulp'

"Ik sta hier om jullie wakker te schudden. Ouders en verzorgers: sta op. Wees betrokken en als je hulp nodig heeft, pak je kind dan bij de hand en zoek hulp. Er zijn genoeg instanties die je kunnen helpen bij de opvoeding", zei de moeder van Lowland.

De hoofdofficier kan zich vinden in de woorden. "Ik denk dat dáár de verandering in gaat plaatsvinden."

Lucas is zich bewust van een zwijgcultuur in de richting van politie en justitie. "Aanspreken en zeggen: dit vinden wij niet acceptabel, daar begint het mee. Een zwijgcultuur doorbreken is best ingewikkeld op het moment dat er veel geweld is, dat realiseer ik ook."

"En tegelijkertijd: als je een verandering wil brengen, zal die daar moeten beginnen. En dan kan het strafrecht alleen de ernstige zaken ervanaf halen, maar dat levert uiteindelijk niet de fundamentele veranderingen op."