De Hoge Raad heeft de overeenkomsten tussen justitie en twee kroongetuigen in het liquidatieproces Passage dinsdag goedgekeurd. De levenslange gevangenisstraffen van onder anderen Dino Soerel en Jesse R. zijn daarmee definitief.

De Hoge Raad zag ook geen aanleiding om de levenslange gevangenisstraffen van Mohamed R. en Siegfried S. te herroepen. Ook de straffen van 13,5 jaar voor Nan Paul de B. en 5,5 jaar voor Sjaak B. blijven staan.

Alle zes werden in juni 2017 veroordeeld in het hoger beroep van het grote liquidatieproces Passage, een rechtszaak die om in totaal zeven in de periode van 1993 tot en met 2006 gepleegde moorden draaide. R. was betrokken bij al deze liquidaties.

De mannen gingen tegen deze straffen in cassatie. De Hoge Raad kijkt dan niet opnieuw inhoudelijk naar de zaak, maar of alles juridisch juist is verlopen, zoals het inzetten van kroongetuigen Fred Ros en Peter la Serpe door het Openbaar Ministerie (OM).

Kroongetuigen volgens verdediging verkapt beloond

Ros en La Serpe sloten in ruil voor strafvermindering een overeenkomst met justitie. Volgens de advocaten van onder anderen Soerel en R. is het OM hier echter te ver in gegaan en zou er sprake zijn geweest van ongeoorloofde toezeggingen.

Zowel La Serpe als Ros mocht met criminele activiteiten verdiend geld houden. Daarnaast kregen ze grote geldbedragen om te kunnen voorzien in hun beveiliging. De verdediging betitelt dit als verkapte beloningen en dus onrechtmatig.

Volgens de Hoge Raad waren de afspraken over strafvermindering wettelijk toelaatbaar. Daarnaast mag het OM een schikking met kroongetuigen treffen die niet door de rechter hoeft te worden getoetst, maar moet de rechtbank daar wel over worden geïnformeerd.

"Het gerechtshof heeft geoordeeld dat de door de kroongetuigen afgelegde verklaringen betrouwbaar zijn en voor het bewijs kunnen worden gebruikt", citeerde de Hoge Raad. "Dat oordeel laat de Hoge Raad in stand."

Ook levenslange gevangenisstraffen betwist

Een ander juridisch twistpunt was het opleggen van een levenslange gevangenisstraf. Deze straf zou in strijd zijn met het verbod op onmenselijke behandeling of bestraffing, zoals omschreven in artikel 3 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM).

De Hoge Raad ziet geen bezwaren, omdat in het huidige rechtssysteem is opgenomen dat tot levenslang veroordeelden voor een herbeoordeling in aanmerking komen als ze 27 jaar gevangen zitten.

Deze uitspraak is een belangrijke overwinning voor justitie omdat deze ook van invloed is op afspraken met kroongetuigen in andere zaken, net als het eisen van een levenslange gevangenisstraf.

Uitspraak is tegenvaller voor Willem Holleeder

De uitspraak is een tegenvaller voor Willem Holleeder. Ook in zijn proces treden Ros en La Serpe op als kroongetuigen en wordt hun overeenkomst met het OM betwist. Zijn advocaten, Sander Janssen en Robert Malewicz, staan ook R. bij.

De rechtbank van Amsterdam zal zelfstandig een oordeel vormen, maar de beslissing van hogere rechtsinstanties zal hierbij zeker een rol spelen. De Hoge Raad heeft met haar oordeel laten weten niet te twijfelen aan de betrouwbaarheid van de kroongetuigen.

Op 9 mei krijgen het OM, Holleeder en zijn advocaten de kans om te reageren op de uitspraak van de Hoge Raad.

Met de uitspraak komt er een einde aan een langlopend proces, dat inhoudelijk in 2009 begon. Het OM reageerde dinsdag dan ook zichtbaar opgelucht. Ook de officier van justitie in de zaak-Holleeder, Lars Stempher, was bij de uitspraak aanwezig.