Nederlandse drugscriminelen hebben vorig jaar voor miljarden verdiend aan de productie van synthetische drugs. Volgens een onderzoek van de Politieacademie bedraagt de uiteindelijke verkoopwaarde - in straatprijzen - van in 2017 in Nederland geproduceerde xtc en amfetamine wereldwijd 18,9 miljard euro.

Dit bedrag, hoger dan de jaaromzet van bedrijven als Philips en Albert Heijn, is te beschouwen als de bijdrage van Nederlandse synthetischedrugscriminelen aan de illegale wereldeconomie.

Een flink deel van dat bedrag - geschat wordt zo'n drie tot vijf miljard euro - verdwijnt in de zakken van de Nederlandse drugscriminelen zelf, aldus het onderzoek onder leiding van Pieter Tops, hoogleraar aan Tilburg University.

Voor het eerst is berekend wat er in Nederland wordt verdiend aan de synthetische drugs. Volgens de onderzoekers is 18,9 miljard een voorzichtige schatting. Het bedrag ligt waarschijnlijk beduidend hoger.

Volgens de onderzoekers vormen synthetische drugs een nationaal probleem met internationale consequenties voor de positie en het imago van Nederland. "Het is alleen met voldoende, volhardende en toegewijde capaciteit en een constant brede internationale aanpak te bestrijden. Daaraan heeft het de afgelopen jaren ontbroken'', concluderen ze.

Nederland heeft ideaal vestigingsklimaat voor criminelen

De mondiale toppositie is onder meer te verklaren omdat Nederland vanwege de ligging en infrastructuur een ideaal vestigingsklimaat heeft voor criminelen. Ook de tolerante houding in Nederland ten opzichte van gebruik en productie van synthetische drugs speelt een belangrijke rol.

Er zijn te weinig opsporingsambtenaren die strafrechtelijk onderzoek verrichten, waardoor de pakkans laag is. En de strafmaat is laag.

De georganiseerde drugscriminaliteit leidt echter tot veel geweld. De brede aanpak ervan zou volgens de onderzoekers daarom topprioriteit moeten zijn voor de Nederlandse regering.

Minister Grapperhaus vindt cijfers schokkend

Het rapport maakt volgens minister Ferd Grapperhaus (Justitie) de ernst duidelijk van de drugsproblematiek en de rol die Nederland daarin speelt. Hij vindt het ''schokkend als je het zo bij elkaar ziet". Hij zegt zich bewust te zijn van de ''beschamende positie" die ons land inneemt op de internationale ranglijst van drugs producerende landen.

''Ik ben van de urgentie doordrongen. Hier moeten we enorm op gaan inzetten, dat doen we en gaan we nog steviger doen", aldus de minister. Het kabinet heeft extra geld en capaciteit vrijgemaakt voor de aanpak van deze vorm van criminaliteit, zegt hij.

Wil jij elke ochtend direct weten wat je 's nachts gemist hebt en wat er die dag gaat gebeuren? Abonneer je dan nu op onze Dit wordt het nieuws-nieuwsbrief!