De eindexamens van alle 354 leerlingen van de middelbare scholen Sint-Maartenscollege en het PortaMosana College van VMBO Maastricht zijn ongeldig verklaard. 

De schoolexamens, die voorafgaan aan het centraal examen, werden verkeerd afgenomen, maakte de Inspectie voor het Onderwijs vrijdag bekend.

De schoolexamens, ook wel schoolonderzoeken genoemd, maken deel uit van het eindexamen. Ze moeten zijn afgerond voordat een leerling aan het centraal eindexamen begint. Alle 354 leerlingen van VMBO Maastricht blijken onterecht toegang te hebben gekregen tot het centraal examen.

De scholen lieten hun leerlingen eindexamen doen, terwijl die hun vakken nog niet naar behoren hadden afgerond. Er ontbraken cijfers voor meerdere toetsen en andere onderdelen. Ook kregen leerlingen voor sommige onderdelen het cijfer 1, zonder dat de school dat meldde en onderbouwde.

De inspectie noemt het ongeldig verklaren van de eindexamens een "vergaand maar noodzakelijk besluit om de betrouwbaarheid van de diploma's in het algemeen - maar ook die van deze leerlingen - te kunnen garanderen."

De betrokken leerlingen en hun ouders zijn vrijdagmiddag door de school geïnformeerd over het besluit van de inspectie. VMBO Maastricht laat vrijdag in een reactie weten dat "op zo kort mogelijke termijn'' een plan wordt opgesteld voor de gedupeerde leerlingen. Voor ieder van hen gaat de school bekijken hoe ze zo snel mogelijk ontbrekende onderdelen van het schoolexamen alsnog kunnen maken. Vervolgens zullen ze ook het centrale eindexamen voor die vakken over moeten doen.

De herkansingsperiode laat in principe geen ruimte voor herexamens in meer dan één of twee vakken. Het examenschema wordt nu zoveel mogelijk aangepast om dat toch mogelijk te maken.

Klokkenluider

''Ik vind dit verschrikkelijk'', reageert de onlangs aangetreden interim-directeur Loek de Veen. Hij zegt dat de docenten van de school ''zeer toegewijd'' zijn, maar dat ''tegelijkertijd is gebleken dat docenten zich onvoldoende bewust zijn van regels en procedures.'' Dat is volgens hem de oorzaak van de onregelmatigheden.

Minister Arie Slob (Voortgezet Onderwijs) meldt vrijdag aan de Tweede Kamer dat de scholen ''ernstige'' fouten hebben gemaakt. De zaak kwam aan het licht door een klokkenluider die naar de inspectie stapte, schrijft Slob. Die deed onderzoek op de scholen en constateerde dat het niet bij één leerling, maar bij allemaal misging.

Beide scholen hebben ''onverantwoord gehandeld'', stelt de minister. Dat levert een ''ontzettende teleurstelling op voor alle leerlingen die erop rekenden volgende week hun diploma-uitreiking te hebben''.

De vmbo-school is onder verscherpt toezicht geplaatst van de inspectie. Die gaat het optreden van de directie nader onderzoeken.